Balthasar Bekker schrijft vanaf Hinnema State, 1695
Toen Balthasar Bekker in 1695 naar Hinnema State bij Jelsum vertrok, schreef zijn vriend Reinier de Lover hem een reiswens in dichtvorm. Bekker antwoordde vanaf Hinnema. Samen vormen de teksten een directe bron over zijn verblijf in Jelsum.
De reiswens van Reinier de Lover - hertaling
Zo vertrekt u dan, trouwe vriend, voor een tijd uit onze omgeving om op Hinnema bij Jelsum te verblijven. U gaat daarheen omdat u er graag wilt zijn, in ruimere en gezondere lucht.
Blijf alstublieft niet te lang weg, schrijft De Lover. Keer spoedig terug en gebruik hier weer vrijmoedig uw pen voor uw godsdienstige werk, tot nut van gelovigen en van mensen die volgens u van de juiste weg zijn afgedwaald. Hij wenst Bekker bescherming onderweg en een behouden terugkeer.
Die wens geldt niet alleen Bekker. De Lover noemt ook zijn vrouw Veronica en hun twee kinderen. Hij hoopt dat zij samen voorspoedig, opgewekt en gezond terugkomen.
Bekkers antwoord vanaf Hinnema - hertaling
Bekker begint met dank. De Lover heeft hem en zijn gezin volgens hem al lange tijd trouw vriendschap betoond, zonder dat Bekker vindt dat hij die bijzondere genegenheid heeft verdiend. Hij wenst dat God De Lover daarvoor beloont.
Daar komt nu ook het afscheidsgedicht bij dat zij voor de reis hebben meegekregen. Bekker vraagt zich af hoe hij zo'n ruime wens, uit zo'n hartelijke vriendschap gegeven, ooit gelijkwaardig kan beantwoorden.
Als God hem op Hinnema de stille rust geeft waarnaar hij verlangt, wil hij die gebruiken om christelijke werken te schrijven. Hij wil opschrijven wat hij met Gods hulp kan, in de hoop dat het later nog het licht ziet en iets blijvends wordt. Als dat lukt, zegt Bekker, is tegelijk een deel van De Lovers wens vervuld.
Maar dan blijft volgens hem nog steeds de vraag hoe hij en zijn hele gezin de vriendschap van De Lover kunnen vergelden. Wat zij zelf niet kunnen terugbetalen, laat hij daarom aan de hemel over. Hij bidt dat De Lover en zijn zeven kinderen zegen ontvangen: voorspoed, bijstand, hulp en troost, zo overvloedig als regen.
Bekker dateerde zijn antwoord op Hinnema te Jelsum op 12/22 mei 1695 en ondertekende als De Lovers dienstwillige vriend.
De oorspronkelijke tekst
De Vrije Fries drukte in 1862 de twee teksten af naar een handschrift van Reinier de Lover. Eerst staat De Lovers reiswens:
"Zoo gaat gij trouwe voedsterheer,
Ons voor een wijl begeeven,
Om, uit een innig hert begeer,
Op Hinnama te leeven.
Op Hinnama, dat schoon gehucht,
Gemindt van zoo veel grooten,
In ruymer en gezonder lucht,
Uit Hinkama gesprooten.
Ay, blijf niet lang, dat bidden wij,
Maar keer, tog spoedig weder:
En zwaaij hier onbeschroomdt en vrij
Uw godgewijde veder,
Tot nut van Gods verkooren volk,
En afgedwaalde schaaren:
Keer weer, geagte hemeltolk,
Godt hoede U voor gevaaren.
Hy brenge U met Veronica,
En uw twee lieve spruiten,
Voorspoedig, welgemoedt en dra
Tot ons gezondt van buiten."
Daarna volgt Bekkers antwoord:
"Heb grooten dank mijn trouwe vriendt,
Voor zooveel vriendschap, onverdient,
Aan mij en aan de mijnen
Tot heden toe zoo trouw betoondt.
't Zij van den hemel U geloondt,
Als Godt doedt aan de zijnen.
Heb dank voor 't laatste afscheids schrift,
Nog bovendien, uit vriendschaps drift,
Ons op de reys gegeven;
Voor zulken wensch, uit zulken hert,
En die zoo ruim gemeeten werdt,
Hoe wordt dit eens weer eeven?
Zoo God mij hier, in stille rust,
Genieten laat mijns herten lust,
Om kristelijk te schrijven,
Al wat ik door zijn hulp vermag,
Dat ooit hierna het ligt bezag,
En dat het mag beklijven.
Het geen ik poog met alle kragt,
Zoo wordt uw wensch met een volbragt;
Maar blijft voor mij nog over,
Hoe ik met al mijn huisgezin,
De schuld voldoen mag voor de min
En vriendschap van de Lover.
Dog wat hieraan bij ons ontbreekt,
Daar zij den hemel om gesmeekt,
Die storte zijnen zeegen,
Op u en 't zeevenvoudig kroost,
Met voorspoedt, bijstandt, hulp en troost,
Als eenen milden regen."
Terug naar Jelsum in de 17de eeuw.
Een Friese dorpsomgeving in de 17de eeuw.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.