Deze pagina is gebaseerd op de bewaard gebleven aantekeningen van vroedvrouw Catharina Geertruida Schrader. Zij was als vroedvrouw actief van 1693 tot 1745 en woonde in deze jaren in Dokkum.
Lees het overzicht van haar leven en werk.
Kraamzorg rond 1715.
Een bevalling in een Fries huishouden rond 1715. Catharina werkte vrijwel altijd bij haar patiënten thuis.
Lees meer over bevalling en kraamzorg
.
In het oude raadhuis (1741)
Op 17 juli 1741 was Catharina 84 jaar. Zij werd gehaald bij Aaltie, de vrouw van verver Wijbert Bertels. Catharina voegde een opvallende plaatsaanduiding toe: het gezin bevond zich “int ouwt Raathus”, in het oude raadhuis.
De woorden “int ouwt Raathus” zijn Catharina’s eigen plaatsaanduiding voor het bezoek.
Van elf uur tot drie uur
De bevalling duurde volgens Catharina van elf uur tot drie uur in de volgende ochtend. Zij schrijft dat de weeën niet goed naar beneden werkten. Het kind kwam met het gezicht naar boven.
Kraamzorg rond 1715.
Een kraamkamer in het begin van de 18de eeuw. Hier vonden de bevalling en de eerste verzorging van moeder en kind meestal plaats.
Lees meer over bevalling en kraamzorg
.
De geboorte zelf liep uiteindelijk goed. Daarna ontstond een nieuw probleem: de placenta zat zeer vast. Catharina had er veel werk aan en beschrijft dat de geboorteopening zich sterk om haar hand sloot terwijl zij probeerde de placenta los te krijgen.
Uiteindelijk ging het volgens haar goed met moeder en kind. Er werd een dochter geboren. Catharina noteerde 4 gulden en 10 stuivers voor haar hulp.
Een verver in Dokkum
Wijbert was verver, een stedelijk ambacht waarbij textiel of garens met kleurstoffen werden behandeld. Op het moment van Catharina’s bezoek verbleef het gezin volgens haar aantekening in het oude raadhuis.
Kraamzorg rond 1715.
Een kraamkamer in het begin van de 18de eeuw. Hier vonden de bevalling en de eerste verzorging van moeder en kind meestal plaats.
Lees meer over bevalling en kraamzorg
.
Verder door de verhalen
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Verder kijken
Dokkum op de actuele kaart.
Een Friese stad in het begin van de 18de eeuw. In straten, stegen en huizen zoals deze lag het werkterrein van Catharina.
Lees meer over Dokkum in de 18de eeuw
.
Verder lezen
Bevallen en kraamzorg in Friesland
Catharina Schrader: leven en werk
Huishouden rond 1715.
Herberg rond 1750.
Een beeld uit het dagelijkse leven in Friesland in de tijd van Catharina Schrader. Het helpt de woon- en werkomgeving van haar patiënten voor te stellen.
Lees meer over gezondheidszorg
.
Dagelijks leven
Bronnen
Oorspronkelijke aantekening van Catharina Schrader, 17 juli 1741, geval 3005; transcriptie in M.J. van Lieburg (red.), Memoryboeck van de vrouwens.