Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Waling Dykstra: jeugd in Vrouwenparochie

Waling Gerrits Dykstra werd op 14 augustus 1821 in Vrouwenparochie geboren in een bakkersfamilie. Hij zou later uitgroeien tot schrijver, dichter, voordrachtskunstenaar en verzamelaar van Friese taal en volksgebruiken. Zijn eerste jaren speelden zich echter af tussen een dorpsschool en de bakkerij van zijn grootouders.

1824: zijn ouders vertrekken, Waling blijft

Toen zijn ouders in 1824 een bakkerij in Spannum huurden, bleef de jonge Waling bij zijn grootouders in Vrouwenparochie wonen. De bakkerij was daarmee niet alleen een bedrijf maar ook zijn woon- en leeromgeving. Hij bezocht zijn ouders wel, maar een belangrijk deel van zijn jeugd bleef met Vrouwenparochie verbonden.

School: schrijven lag hem beter dan rekenen

Volgens latere biografische beschrijvingen bracht Dykstra het grootste deel van zijn schooljaren in Vrouwenparochie door. Zijn schoolmeester gold als bekwamer dan veel tijdgenoten. Waling had weinig plezier in rekenen en droge grammatica, maar bleek sterk in schriftelijke opstellen.

Boerenwagen rond 1800.

Boerenwagen rond 1800.

Van leerling tot knecht in de bakkerij

Na zijn schooltijd ging hij in de bakkerij van zijn grootouders werken. Eerst leerde hij het vak, later werkte hij er als knecht. Welke werkzaamheden hij op afzonderlijke dagen uitvoerde, is niet vastgelegd.

1840: naar Spannum

In mei 1840 stopten zijn grootouders met de bakkerij. Dykstra vertrok toen naar Spannum om zijn weduwe geworden moeder te helpen. Daarmee eindigde de fase waarin Vrouwenparochie zijn vaste woonplaats en werkomgeving was.

Vrouwenparochie rond 1790.

Vrouwenparochie rond 1790.

De jeugd als achtergrond van een volksschrijver

Later schreef Dykstra veel over taal, volksgebruiken en het leven van gewone Friezen. Het is verleidelijk om al zijn latere belangstelling rechtstreeks uit zijn jeugd in Vrouwenparochie te verklaren; daarvoor leveren de bronnen geen hard bewijs. Wel staat vast dat hij in een dorpsbakkerij opgroeide, er schoolging en er zijn eerste werkervaring opdeed. Zie ook Vrouwenparochie in de 19de eeuw.

In beeld

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.