Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Lolle Piers de Boer herinnert zich Makkum, circa 1884-1895

Lolle Piers de Boer beschreef later zijn jeugdjaren in Makkum. De online publicatie dateert deze herinneringen op verschillende plaatsen als 1884-1894 en 1885-1895. Daarom gebruiken we hier circa 1884-1895.

De Vergulde Kikker was al verdwenen

De Boer herinnerde zich dat in de Kerkeburen vroeger een klein herbergje had gestaan met de Friese naam De Ferguldene Kikkert. Toen hij opgroeide bestond het café al niet meer. Hij wist nog dat Meindert Gerbens Bonnema er kastelein was geweest. De herinnering verbindt zijn eigen jeugd met een oudere generatie Makkumers.

De Reizende Man: slapen tussen venters en kermislieden

Veel concreter herinnerde De Boer zich De Reizende Man in de Achterstraat. Hij omschreef het als een klein en armoedig hotelletje. Kermislieden, rondtrekkende muzikanten, venters en veekooplieden vonden er tijdelijk onderdak. Drank werd er niet verkocht.

Op het uithangbord stond aan één kant een reiziger met een pak op zijn rug en een lange wandelstok. Aan de andere kant stond een ouderwetse koffiepot. Zo kon ook iemand die niet kon lezen herkennen dat hier een slaapplaats was.

Kleding rond 1850.

Kleding rond 1850.

Wie er werkelijk logeerden

De bevolkingsregisters bevestigen dat de slaapstede een wisselende groep gasten had. Er staan onder meer rondtrekkende schoenmakers, veehandelaren en arbeiders genoteerd. Een deel van die arbeiders kwam waarschijnlijk naar Makkum in de hoop werk te vinden bij de fabrieken.

De slaapstede werd lange tijd door de familie Bakker beheerd. Een zoon werkte als schelpenvisser, een ander als schippersknecht. Wonen, scheepvaart en het ontvangen van tijdelijke gasten liepen in hetzelfde huishouden door elkaar.

Hooiwagen rond 1870.

Hooiwagen rond 1870.

Fabrieksarbeiders en kleine kroegen

Het Makkum van De Boers jeugd kende ook kleine tapperijen voor werkvolk. Vanaf ongeveer 1879 dreef Pietje Klazes Schaaf in de Schoolbuurt de tapperij die als Muoike Pytsy bekend werd. Fabrieksarbeiders van de noordkant van de Grote Zijlroede kwamen er langs wanneer zij naar huis gingen.

Een ander klein dranklokaal stond tegenover de katholieke kerk. Consumpties moesten daar staand aan de toog worden gebruikt. In de hooitijd kwamen er op zondag ook seizoensarbeiders, de zogenoemde Hannekemaaiers.

In beeld

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.