Vrouwenparochie in de 19de eeuw
Vrouwenparochie bleef in de 19de eeuw een agrarisch wegdorp. De meeste bewoners bereikten hun werk, kerk, winkels en naburige dorpen lopend, te paard of met wagen en rijtuig. Voor landbouwproducten bleven zowel de polderwegen als het water bruikbaar.
Hooioogst rond 1800.
1844: een nieuw orgel
In 1844 kreeg de kerk een orgel van L. van Dam & Zonen. Het werd een belangrijk onderdeel van de kerkdiensten en is nog steeds aanwezig.
Werken op de klei
Op het Bildtse land waren ploegen, zaaien, wieden, oogsten en dorsen terugkerende werkzaamheden. Vrouwen werkten mee op het erf en op het land. Landarbeiders werden vooral in drukke seizoenen ingehuurd.
Boeren en landarbeiders in Friesland
Herberg rond 1800.
Onderwijs en dagelijks verkeer
Kinderen gingen in het dorp of de directe omgeving naar school. Reizigers naar Sint-Annaparochie, Stiens of Leeuwarden gebruikten de bestaande landwegen. Een sjees was een licht tweewielig rijtuig voor wie zich zo’n vervoermiddel kon veroorloven; veel mensen bleven lopen.
Onderwijs rond 1850.
1821: Waling Dykstra wordt geboren in een bakkersfamilie
Waling Dykstra werd op 14 augustus 1821 in Vrouwenparochie geboren. Toen zijn ouders in 1824 naar Spannum verhuisden om daar een bakkerij te huren, bleef hij bij zijn grootouders in Vrouwenparochie wonen. Hun bakkerij was een belangrijk deel van zijn jeugdwereld.
School, lezen en werken in de bakkerij
Dykstra bracht een groot deel van zijn schooltijd in Vrouwenparochie door. Volgens latere biografische beschrijvingen had hij er een onderwijzer die gunstig afstak bij veel collega’s. Rekenen en droge grammatica lagen hem minder; schrijven ging hem beter af. Na zijn schooltijd werkte hij als leerling en later als knecht in de bakkerij van zijn grootouders. Pas in 1840, toen zij met de bakkerij stopten, vertrok hij naar Spannum. Waling Dykstra: jeugd tussen dorpsschool en bakkerij.
Waling Dykstra: jeugd tussen dorpsschool en bakkerij
Wat is nog zichtbaar?
- De Bordenakerk met het orgel uit 1844.
- De 18de-eeuwse huizen langs de dorpsweg.
- De Middelweg en het open Bildtse landbouwgebied.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.