Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Vrouwenparochie in de 18de eeuw

In de 18de eeuw bestond Vrouwenparochie uit bebouwing langs de Middelweg met boerderijen en kleinere woningen ertussen. Buiten het dorp lagen de lange akkers van Het Bildt. Graanbouw, veehouderij en seizoenarbeid bepaalden veel werkdagen.

Vrouwenparochie rond 1790.

Vrouwenparochie rond 1790.

Boerenwerk en huishouden

Op de boerderijen werkte het gezin mee aan melken, voeren, hooien, oogsten en het verwerken van zuivel. In drukke perioden waren extra arbeiders nodig. Goederen gingen per wagen over de polderwegen of per kleine schuit over sloten en vaarten.

Boerenerf rond 1790.

Boerenerf rond 1790.

Huizen uit 1783 en 1792

Twee nog bestaande huizen geven een zeldzaam tastbaar aanknopingspunt voor het dorp aan het einde van de eeuw. J.P. van de Bildtstraat 8 draagt het jaar 1783; Waling Dijkstrastraat 9 dateert uit 1792. De gevels tonen dat naast boerderijen ook verzorgde burgerwoningen langs de dorpsweg stonden.

Kerk en dorp

De kerk uit 1670 bleef het vaste kerkgebouw van de hervormde gemeente. De klok, preekstoel, herenbank en het doophek uit de 17de eeuw bleven in gebruik.

Zuivelbereiding rond 1715.

Zuivelbereiding rond 1715.

22 augustus 1784: meer dan 150 mannen oefenen met het vrijcorps

In Vrouwenparochie hield het Bildtse vrijcorps op 22 augustus 1784 een oefening met meer dan 150 mannen. Zulke burgercompagnieën combineerden politieke overtuiging met daadwerkelijk oefenen in lopen, opstellen en wapengebruik. Voor het dorp betekende zo’n dag dat een groot deel van de weerbare mannen zichtbaar in formatie bijeenkwam.

20 september 1787: patriotten trekken door het dorp

Na de strijd bij Stiens op 20 september 1787 weken patriotten uit richting Franeker. Hun route liep onder meer via Vrouwenparochie en Berlikum. De politieke strijd van de jaren 1780 was daardoor ook op de dorpswegen merkbaar.

Wat is nog zichtbaar?

  • De Bordenakerk uit 1670.
  • Het huis J.P. van de Bildtstraat 8 uit 1783.
  • Het huis Waling Dijkstrastraat 9 uit 1792.
  • De rechte dorpsweg en het polderlandschap.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.