Deze pagina is gebaseerd op de bewaard gebleven aantekeningen van vroedvrouw Catharina Geertruida Schrader. Zij was als vroedvrouw actief van 1693 tot 1745 en woonde in deze jaren in Dokkum.

Lees het overzicht van haar leven en werk.

Kraamzorg rond 1715.

Turf wordt verhandeld en vervoerd in Friesland. Dit soort werk hoorde bij het dagelijkse bestaan van de turfdragers en schippers die in Catharina's aantekeningen voorkomen.
Lees meer over handel, markt en herberg .

25 oktober 1731: ’s nachts bij turfdrager Jetze Fopes

Op vrijdagavond 25 oktober 1731 werd Catharina ’s nachts gehaald bij Jetze Fopes. Zij noteerde zijn beroep meteen achter zijn naam: hij was turfdrager. Zijn vrouw heette Hicke. Catharina voegde bij haar naam het woord “vlaster” toe. De precieze betekenis van dat woord in deze aantekening is niet zeker, zodat het beter is Catharina’s eigen aanduiding te laten staan.

Een turfdrager hoorde bij het dagelijkse stadsleven van Dokkum in de 18de eeuw . Turf was een belangrijke brandstof voor huizen en bedrijven. De aanvoer ging voor een belangrijk deel over het water. In een handels- en havenstad als Dokkum moesten de turven vervolgens van schip of opslagplaats verder worden gedragen. Catharina’s korte beroepsaanduiding plaatst het gezin daarmee midden in het werkende Dokkum.

Bij Hicke verliep de bevalling zeer zwaar. Catharina schreef dat zij een harde baarmoeder aantrof en gebruikte meerdere keren sterke woorden voor de moeite die de geboorte kostte. Haar uitdrukking “een sware reys” moet hier niet als een reis van Catharina worden gelezen: zij bedoelde de zware bevalling.

Kraamzorg rond 1715.

Handel op een Friese markt. Marktwerk en kleine handel maakten deel uit van het dagelijkse bestaan van veel gezinnen.
Lees meer over handel, markt en herberg .

Ondanks de langdurige en zware arbeid werd een zoon geboren en maakten moeder en kind het volgens Catharina goed. Ze noteerde voor deze bevalling twee gulden. Het register bewaart zo in enkele regels zowel het beroep van Jetze als de nachtelijke oproep, de naam van Hicke, het verloop van de geboorte, de zoon en Catharina’s betaling.

De vermelding van een turfdrager past bij het beeld van Dokkum in de 17de eeuw en de daaropvolgende 18de eeuw als stad waar watervervoer, handel en ambachten sterk met elkaar waren verbonden. In Catharina’s register verschijnen naast welgestelde bestuurders ook juist zulke werkende gezinnen.

Overzicht Catharina Schrader

Kraamzorg rond 1715.

Een ambachtsman aan het werk in zijn werkplaats. Catharina kwam tijdens haar praktijk in huizen van uiteenlopende Dokkumer beroepsgroepen.
Lees meer over ambachtslieden .

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.