Antje Alberts en Neeltje Sickes: appels gestolen in Sint-Annaparochie (1718)
Op 22 oktober 1718 werden Antje Alberts en Neeltje Sickes veroordeeld wegens diefstal van appels uit een hof onder Sint-Annaparochie. Het Hof van Friesland bepaalde dat beide vrouwen gegeseld moesten worden, met een netje appels boven hun hoofd. Daarna moesten zij drie jaar in het tuchthuis doorbrengen.
De appels en de straf
Bij de geseling moesten Antje en Neeltje een netje met appels boven hun hoofd dragen. Na deze openbare straf volgden drie jaar opsluiting in het tuchthuis. In Leeuwarden bevond zich het Tucht- en Werkhuis, waar veroordeelden werden opgesloten en aan het werk gezet. De gerechtsplaatsen en strafuitvoering in Leeuwarden zijn op een afzonderlijke pagina beschreven.
Neeltje woonde aan de Warmoesstraat
In 1714 woonde Neeltje Sickes aan de smalle kant van de Warmoesstraat in Sint-Annaparochie, langs de Zuidervaart. Zij deelde het pand met Lenert Tjietzes, die in 1707 met Maartje Ariens was getrouwd. Het huis bood vermoedelijk onderdak aan twee afzonderlijke huishoudens.
Het pand bestond uit een woning met achterplaats. Aan de noordkant lag een steeg waarvan het gebruiksrecht voor de helft bij het huis hoorde. Dammis Gerrits en Berber Wijmers verkochten het in 1714 voor 250 caroliguldens aan Vrouwtje Hanses, de weduwe van Reimer Wopkes. Neeltje bleef in de koopakte als bewoonster aangeduid.
Vrouwtje Hanses had eerder als dienstmeid in Sint-Jacobiparochie gewerkt en was daar in 1686 met Reimer Wopkes getrouwd. Hij overleed in 1712. Zij verhuisde in 1713 naar Sint-Annaparochie en overleed in 1716. In 1719 woonden Jacob Jans en zijn vrouw Tjitske Reimers in het huis.
Een straat langs de vaart
De Warmoesstraat had een brede en een smalle kant, gescheiden door de Zuidervaart. Aan de smalle kant stonden huizen van de hervormde diaconie en de plaatselijke armenzorg. De diaconie bood arme inwoners huisvesting en ondersteuning.
De Boterhoeksteeg lag ten noorden van het huis en liep langs de diaconiehuizen. De straat was smal. Aan de andere kant van de Zuidervaart lagen de winkels en werkplaatsen van de bredere straatzijde. De bewoners van de smalle kant konden de overkant bereiken via een loopbruggetje over de vaart.
Wat is nog zichtbaar?
- De Warmoesstraat in Sint-Annaparochie, waar Neeltje in 1714 woonde.
- De ligging van de voormalige Zuidervaart en de oude indeling van de straat, al is de vaart later gedempt.
- De omgeving van de Boterhoeksteeg. Het historische huis uit de koopakte is niet als zodanig bewaard gebleven.
Wilt u reageren?
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.