Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Deze pagina is gebaseerd op de bewaard gebleven aantekeningen en latere herinneringen van vroedvrouw Catharina Geertruida Schrader. Zij was als vroedvrouw actief van 1693 tot 1745 en woonde in deze jaren in Dokkum .

Dokkum, 3 januari 1727: Ynske, vrouw van pottenbakker Volkert Bouwes

Op vrijdagavond 3 januari 1727 werd Catharina geroepen bij Volkert Bouwes, pottenbakker, en zijn vrouw Ynske. In het register noemt zij Ynske bovendien een dochter van Hubert, leerlooier. Catharina noteerde drie gulden en twee stuivers.

Zuivelbereiding rond 1715.

Zuivelbereiding rond 1715.

Een bakker aan het werk in een Friese bakkerij. Zo'n werkplaats geeft een beeld van de omgeving waarin Catharina bij bakkersgezinnen aan huis kwam.
Lees meer over ambachtslieden .

Het vruchtwater was al weg. De ontsluiting was volgens haar nauwelijks groter dan een klein muntje. Zij probeerde met hand en vingers ruimte te maken, maar de baarmoedermond was hard en gaf moeilijk mee.

Na veel moeite kreeg Catharina de voeten van het kind te pakken. De opening was volgens haar nog maar ongeveer zo groot als een halve schelling of dukaat. Toch trok zij het kind met veel kracht naar zich toe.

Bakkerij rond 1715.

Een bakker aan het werk in een Friese bakkerij. Zo'n werkplaats geeft een beeld van de omgeving waarin Catharina bij bakkersgezinnen aan huis kwam.
Lees meer over ambachtslieden .

Het kind had volgens Catharina een zeer groot, door vocht opgezet hoofd en ook het lichaam was sterk gezwollen. Zij maakte een opening in het hoofd zodat vocht kon weglopen. Ook het lichaam was met vocht gevuld; zij schrijft dat zij dit met haar vingers doorboorde.

Na de geboorte beschreef zij dat het kind geen neus of mond had en geen gehemelte. Het kind was overleden. Catharina noteerde dat Ynske daarna weer goed was.

Lees meer verhalen uit Catharina’s latere praktijk.

Kraamzorg rond 1715.

Kraamzorg rond 1715.

Een bakker aan het werk in een Friese bakkerij. Zo'n werkplaats geeft een beeld van de omgeving waarin Catharina bij bakkersgezinnen aan huis kwam.
Lees meer over ambachtslieden .

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Dokkum op de kaart

Dokkum op de actuele kaart. De oude binnenstad en de stadsgracht zijn nog duidelijk herkenbaar.

Dokkum en het ambacht

Dokkum rond 1710.

Een Friese stad in het begin van de 18de eeuw. In straten, stegen en huizen zoals deze lag het werkterrein van Catharina.
Lees meer over Dokkum in de 18de eeuw .

Huishouden rond 1715.

Huishouden rond 1715.

Een beeld uit het dagelijkse leven in Friesland in de tijd van Catharina Schrader. Het helpt de woon- en werkomgeving van haar patiënten voor te stellen.
Lees meer over gezondheidszorg .

Verder lezen

Catharina Schrader: overzicht

Bevalling en kraamzorg in Friesland

Dokkum

Meer over moeilijke bevallingen

Catharina's tas en instrumenten

Tweeling buiten de Aalsumerpoort, 1726

Zuivelbereiding rond 1715.

Dokkum op de kaart van Schotanus uit 1664. De Hogepol, waar Catharina woonde, ligt bij de Hanspoort.

Bekijk de volledige kaart van Dokkum uit 1664.

Bakkerij rond 1715.

Een bakker aan het werk in een Friese bakkerij. Zo'n werkplaats geeft een beeld van de omgeving waarin Catharina bij bakkersgezinnen aan huis kwam.
Lees meer over ambachtslieden .

Kraamzorg rond 1715.
Kraamzorg rond 1715.

Dagelijks leven

Bronnen

Originele notitie van Catharina Schrader, 3 januari 1727, geval 2240; transcriptie in M.J. van Lieburg (red.), Memoryboeck van de vrouwens. Het notitieboek van een Friese vroedvrouw 1693-1745.

Digitale uitgave bij DBNL .