Willem Frederik in Harlingen, 1646–1649
Stadhouder Willem Frederik kwam geregeld door Harlingen. Zijn dagboek is vooral waardevol omdat hij tijden, vervoermiddelen en kleine gebeurtenissen opschreef die in bestuurlijke stukken meestal ontbreken.
20 april 1646: vroeg in de trekschuit
In moderne woorden: Willem Frederik stapte om vier uur 's morgens in de trekschuit en bereikte Harlingen om acht uur. Daar ontving het stadsbestuur hem. Hij sprak ongeveer een uur met de bestuurders en ging daarna verder voor zijn reis over zee.
De verbinding was pas kort daarvoor in gebruik genomen. Het traject Harlingen–Franeker–Leeuwarden was daarmee een van de vroegste geregelde trekvaarten in Friesland.
Een reis bleef afhankelijk van wind en stroming
Na Harlingen stapte hij over op een zeeschip. In zijn dagboek beschreef hij ook kou, tegenwind en problemen om een haven binnen te komen. De trekschuit gaf regelmaat op het binnenwater; op zee bleven wind en stroming beslissend.
17 mei 1649: feest op het jacht
Drie jaar later wandelde Willem Frederik met vrouw Haringsma naar Harlingen en ging aan boord van zijn jacht. Dertien vrouwen en jonge vrouwen kwamen erbij. Het gezelschap dronk, liet geschut afvuren, at rond acht uur en danste tot het daglicht. Daarna bracht hij enkele vrouwen naar huis.
Het dagboek beschrijft hier het leven van de bestuurlijke elite. Het zegt niets over hoe een gewoon havenarbeidersgezin feestvierde.
Harlingen rond 1664.
Graanhandel volgens dokter Jacobus
Willem Frederik (in modern Nederlands):
Later in 1649 vertelde dokter Jacobus hem dat er 10.000 lasten graan waren aangekomen en dat Harlingen er 1.200 had ontvangen. Volgens de dokter was de handel daarin na Amsterdam het grootst. Omdat Willem Frederik hier een mededeling van een bezoeker noteert, behandelen we deze aantallen als een tijdgenootbericht en niet als gecontroleerde moderne statistiek.
In beeld
Scheepvaart rond 1650.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.