Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Op 1 mei 1665 vertrekken wij opnieuw uit Parijs, ditmaal langs Lyon en de bergen naar Genève en de Zwitserse steden.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Op 1 mei vertrek ik met het geregelde rijtuig uit Parijs. Die nacht slaap ik in Courrances. De volgende dagen volgt steeds hetzelfde ritme: vroeg vertrekken, overdag eten in een plaats aan de weg, en in een andere plaats de nacht doorbrengen.

Via Montargis, La Bussière, Briare en Cosne bereiken wij de Loirestreek. We zien het kanaal waardoor schepen tussen de stroomgebieden van Loire en Seine kunnen varen. Bij La Charité zien wij de muren van een kerk die in godsdienstige strijd is vernield. De weg voert verder langs Nevers en Moulins.

Bij een bron zien wij water dat voortdurend borrelt. Het zou sterk zwavelhoudend zijn en wordt aangeprezen als middel tegen nierstenen. Als wij verder komen, worden bergen zichtbaar en liggen er zelfs besneeuwde toppen in de verte. In het verslag blijven we noteren waar we eten en slapen, ook wanneer de dag verder weinig bijzonderheden brengt.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

In Lyon bewonderen wij een klok in de kathedraal waarvan de haan met de vleugels slaat en kraait wanneer het uurwerk zijn werk doet. Een deurtje gaat open en een engel komt tevoorschijn. We bezoeken ook het algemeen ziekenhuis. De zieken liggen in vier galerijen die in kruisvorm zijn ingericht; er zouden ongeveer vierhonderd mensen verblijven.

In de Charité zijn volgens de telling die wij horen nog veel meer mensen: ongeveer veertienhonderd. Zij werken er, onder andere met zijde. Lyon is niet alleen een handelsstad met mooie gebouwen, maar ook een plaats waar hulp voor armen, zorg voor zieken en werk in één instelling samengaan.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Op 13 mei verlaten wij Lyon en trekken via verschillende plaatsen naar Grenoble. Onderweg wisselen maaltijden en slaapplaatsen elkaar af. Het landschap verandert.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Op 15 mei gaan wij bij Grenoble kijken naar een plek waar de aarde lijkt te branden. Er stroomt water langs, en het vuur zou bij regen zelfs sterker zijn. Het is een natuurverschijnsel dat wij met eigen ogen willen bekijken.

De volgende dag trekken wij de bergen in naar de Grande Chartreuse. Het is een klooster in een afgelegen omgeving, tussen hoge bergen waarop de sneeuw nog lang blijft liggen. Bezoekers krijgen er eten en kunnen er, wanneer zij dat willen, slapen. We zien de plaats waar de stichter van de orde gebeden zou hebben en bekijken de bronnen en kapellen.

Na het bezoek aan het afgelegen klooster keren wij terug naar de bergwegen. Van hier loopt onze weg verder over het gebied van Savoye naar Genève.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Van Lyon zijn wij eerst via de dorpen naar Grenoble gereisd. Vandaar trekken wij door de hoge bergen langs de versterkte plaatsen naar Savoye. Het verslag noemt steeds de maaltijden en de overnachtingen die onze dagafstand bepaalden.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Bij Montmélian zien wij een vesting die hoog op de rots ligt. De verdediging bestaat uit meerdere bastions en veel kanonnen, waaronder bijzonder lange stukken. Volgens de uitleg ter plaatse hebben de verdedigers genoeg voedselvoorraden voor jaren; het blijft een mededeling van anderen. Via Chambéry, waar de hertog van Savoye regeert, reizen wij door naar warmwaterbronnen in Aix en vervolgens verder naar het Meer van Genève.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Genève ligt aan het meer. Er zwemmen volgens onze waarnemingen en de berichten van de inwoners forellen, baarzen, snoeken en karpers, sommige ongewoon groot. Rondom de stad worden nieuwe verdedigingswerken gebouwd. Eén daarvan heet Boulevard de Hollande, omdat Hollanders eraan zouden hebben betaald.

In het arsenaal bekijken wij vijf zalen vol oorlogstuig. Er liggen ladders waarmee soldaten uit Savoye ooit de stad hebben proberen te beklimmen; twee ladders zijn door kanonschoten beschadigd. Ook de buitgemaakte vaandels worden getoond. Bij een daarvan hoort het verhaal dat een vijandelijke aanvoerder ermee dreigde de burgers te straffen als hij de stad innam.

Vanuit de toren van de Sint-Pieterskerk kijken wij ver over de landen rondom het meer. Daar krijgen wij een ander soort uitzicht dan vanuit de Friese kerktorens.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Bij Nyon worden wij op aandringen van een plaatselijke bestuurder uitgenodigd te blijven overnachten. In Aubonne ontvangen wij een uitnodiging van een markies uit het huis La Force. Zulke ontvangsten onderbreken de route en laten zien dat wij niet uitsluitend van herberg naar herberg gaan. De volgende nacht slapen wij in Lausanne.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Wij passeren Moudon, Payerne en Avenches. Daar zien wij bouwwerken en brokstukken van muren die aan de Romeinse tijd herinneren. Een oude toren wordt voorgesteld als een bouwwerk uit de periode vóór Christus. Bij Murten worden ons grafbeenderen en een herdenkingsinscriptie bij de slag van 1476 getoond. Deze overgeleverde verhalen staan in het reisjournaal naast precies gedateerde maaltijden en overnachtingen.

In Bern beklimmen wij de kerktoren. We zien de grote klok en kunnen haar omvang vergelijken met een die wij eerder in Frankrijk bekeken. Verder staan er beren in kuilen en lopen er herten bij de vestingwallen. Het water dat door de straten stroomt en de gangen onder de huizen beschrijven wij uitvoerig, omdat de stad zo anders is ingericht dan de plaatsen thuis.

Jarich van Ockinga (in modern Nederlands):

Eind mei vertrekken wij langs Nyon en Lausanne. Onderweg worden wij op verschillende plaatsen ontvangen en uitgenodigd om te blijven eten of te slapen. In Moudon horen wij dat er nog diezelfde dag een vrouw wegens toverij is verbrand. Een aantal van negentien terechtstellingen in enkele weken wordt ons verteld; we nemen dat niet als eigen telling over.

Bij Payerne wordt ons een oud zadel getoond dat men aan Julius Caesar toeschrijft. We zien ruïnes, oude torens en monumenten. Bij Murten ligt een kapel met beenderen van gesneuvelden uit de strijd van 1476.

In Bern bekijken wij de versterkingen, een bibliotheek en de kerkklok boven in de toren. Er worden beren in kuilen gehouden. Langs de straten stromen beekjes en op verschillende plaatsen geven overdekte wandelgangen beschutting bij regen. Zulke dingen, die voor bewoners gewoon kunnen zijn, beschrijven wij uitvoerig omdat ze voor ons nieuw zijn.