Woudsend in de 19de eeuw
In de 19de eeuw bleef Woudsend een dichtbebouwd dorp van schippers, ambachtslieden en handelaren. Rond 1840 woonden er ongeveer 1200 mensen; rond 1890 waren dat er ongeveer 1400. Langs de Ee maakten werven en pakhuizen geleidelijk plaats voor woningen.
1834-1837: een kerk die scheefzakte
Het kerkgebouw uit 1660 bleek nauwelijks een echte fundering te hebben. De muren helden naar één kant, bankdeuren klemden en bij storm bewogen de kroonluchters. In 1834 werd een reparatie van ongeveer 6000 gulden overwogen. Uiteindelijk besloot men tot nieuwbouw.
Voor de nieuwe kerk schreven in 1837 negen aannemers in. Albert Dirks Duif, timmerman uit Balk, kreeg het werk voor 11.000 gulden. Het toezicht kwam bij Hendrik Hiddes Korenstra uit Sloten. De eerste steen werd op 31 mei gelegd; in december werd het gebouw in gebruik genomen.
1840: It Lam te koop
Een advertentie in de Leeuwarder Courant van 10 juni 1840 bood korenmolen It Lam te koop aan als rogge-, tarwe-, pel- en mosterdmolen met vier paar stenen. De combinatie van malen en pellen paste bij een dorp waar graan niet alleen voor huishoudens, maar ook voor scheepsvoorraden werd verwerkt.
Na 1850: het dorp wordt ook over land bereikbaar
Tot het midden van de 19de eeuw was Woudsend vooral over water bereikbaar. Na 1850 verbeterde de landverbinding. Voor bewoners en kooplieden kwam naast boot en schip steeds vaker kar- en wagenvervoer beschikbaar.
Werk en wonen dicht op elkaar
De bebouwing werd dichter, vooral langs straten en stegen. Scheepsbouw, houtbewerking, winkels en vervoer lagen vlak bij woonhuizen. De oude watergerichte dorpsstructuur bleef echter bepalend.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.