Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Buitenpost: dorp aan de route tussen Leeuwarden en Groningen

Buitenpost ontstond in de late middeleeuwen als wegdorp en pleisterplaats langs de verbinding Leeuwarden–Groningen. In de 16de eeuw kreeg het via de Buitenpostermeerfaert verbinding met het Kolonelsdiep. De ligging aan weg én water bepaalde eeuwenlang het werk en verkeer.

Buitenpost in de 16de eeuw

Herberg rond 1550.

Herberg rond 1550.

Een onrustige Reformatie

In Buitenpost verliep de 16de eeuw niet rustig. Pastoor Antonius koos al vóór 1566 voor de nieuwe leer en vertrok naar Emden. In 1581 werd de schoolmeester door Spaansgezinde Malcontenten doodgeslagen; hij liet een weduwe met twee kinderen achter. In 1594 raakte de kerk door onvoorzichtig vuur van ingekwartierde Spaanse soldaten in brand.

Veehouderij rond 1800.
Veehouderij rond 1800.

Buitenpost in de 16de eeuw: Reformatie, oorlog en een gedode schoolmeester

1733: paarden wisselen bij De Roskam

Vanaf 1733 reed een geregelde postwagen tussen Groningen en Leeuwarden. In Buitenpost werden bij herberg De Roskam paarden gewisseld. Een reiziger betaalde dertig stuivers voor het traject.

Buitenpost in de 18de eeuw

Schapen rond 1600.
Schapen rond 1600.

Buitenpost in de 18de eeuw: postwagen, schoolmeester en dorpsleven

1840: wegwerk en een veelzijdige schoolmeester

In 1840 werd de Jeltingalaan/Pompsterweg verbreed en geëgaliseerd. De laagste inschrijver was Harm Jans Brouwer, arbeider uit Zwaagwesteinde, voor ƒ395. In hetzelfde jaar zocht Buitenpost een schoolmeester die ook koster, voorzanger, klokluider en opzichter van het uurwerk moest zijn.

Buitenpost in de 19de eeuw

Buitenpost in de 19de eeuw: school, weg, bestuur en spoorlijn

1866: een station verandert het verkeer

Met de spoorlijn Leeuwarden–Groningen en het station uit 1866 kreeg Buitenpost een nieuwe functie in het regionale vervoer. De bebouwing breidde daarna naar het noorden uit.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.