Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Buren in de 19de eeuw: een huis met twee schuren

Een verkoopakte uit 1817 noemt Jacobus Kok en Antje Sipkes als bewoners van "de buuren onder den dorpe Nes". Zij verkochten een woonhuis, een boerenschuur en een schapenschuur op een half med land. Ook stukken land in de duinen en bij Nes gingen mee. De totale koopsom was 2.350 gulden, in zilveren munten voldaan. Naast de grond werden jaarlijkse renten aan het domein genoemd: één, zes, drie en vier gulden voor verschillende delen.

Keuken rond 1800.

Keuken rond 1800.

Wie waren de buren?

Bij het erf in Buren stonden Paulens Barens als aangrenzende eigenaar aan twee kanten, de verkopers aan een derde kant en de Heereweg aan de zuidkant. Een kadastrale kaart uit 1832 maakt de ligging van zulke percelen later beter controleerbaar. De akte zegt weinig over het uiterlijk van ieder gebouw, maar wel dat wonen, koeien en schapen op hetzelfde erf bij elkaar hoorden.

Jacobus en Antje

Antje Sipkes kwam van de Kooiplaats en had kinderen uit haar eerdere huwelijken. Jacobus Kok was koopman en bezat ook andere gebouwen en stukken grond op het eiland. In 1806 lieten zij aan de Kooiweg een boerderij bouwen. Een latere onderzoeker vermoedt dat daarvoor hout van een afgebroken gebouw bij Hollum is hergebruikt. Dat blijft een hypothese, geen vastgesteld feit. Kok overleed in september 1817. Nadien werden andere eigendommen openbaar verkocht.

Kleding rond 1850.

Kleding rond 1850.

De weide blijft gezamenlijk

De Burense boeren bleven afspraken maken over gedeelde grond, sloten en wegen. In 1887 werd hun vereniging formeel erkend. Een boer wiens schoorsteen de hele winter in Buren had gerookt en die er zijn vee had gestald, kon de volgende zomer op de gezamenlijke weide laten grazen. Boeren uit Nes met afzonderlijke grazingsrechten hadden niet automatisch zeggenschap in de vereniging.

Hooiwagen rond 1870.

Hooiwagen rond 1870.

Wat is nog zichtbaar?

  • De Kooiweg en het stratenpatroon van Buren.
  • De boerderij met jaarankers uit 1806 is in 2005 afgebroken en in dezelfde stijl herbouwd.
  • De route naar de oostelijke weiden en het Neerlands Reid.

Buren: overzicht en Buren in de 18de eeuw plaatsen de akte bij de oudere weiderechten.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.