Buren in de 17de eeuw: regels voor de grond
Buren werd in oudere stukken ook "Nes in de Buijren" genoemd. De buurt en Nes gebruikten gronden waar meerdere gezinnen belang bij hadden. Gras om vee te laten weiden en hooi om het in de winter te voeren waren kostbaar. De afspraken betroffen niet alleen de heer van Ameland: buren moesten elkaar toegang geven tot paden, sloten en weiden.
Boerenerf rond 1650.
1627: wie mag wanneer maaien?
In 1627 sloten bewoners van Nes in het duin en Nes in de Buren een overeenkomst over het maaien van de mieden, het afvoeren van hooi en het begin van de vrijgang. Vrijgang was het moment waarop vee weer de gemeenschappelijke weide op mocht. Een te vroege kudde kon andermans hooi opeten. Het bewaarde overzicht vertelt welke onderwerpen in de afspraak stonden, maar geeft niet voor ieder huishouden een dagboekverslag van de uitvoering.
Boeren en het oostelijke landschap
Akten uit 1662 onderscheiden Oerdemer en Oldhuyster landen ten oosten van Buren. Bewoners lieten er vee grazen. De grond bestond uit kwelders, duinen en stukken die door water en zand veranderden. In een gebied zonder hoge zeedijken moesten boeren het seizoen en het weer meewegen. Het oude Oerd kan niet zonder meer op een hedendaagse straat of gebouw worden vastgepind.
Zuivelbereiding rond 1650.
Een huishouden en zijn rechten
Een boer die in Buren woonde, kon via het dorpsverband recht op weiden hebben. Dat recht stond naast dagelijkse verplichtingen: vee overwinteren, hooi verzamelen, sloten onderhouden en dieren van kwetsbare percelen houden. De latere regel van een rokende schoorsteen maakt concreet hoe het dorp werkelijk wonen van tijdelijk vee laten grazen onderscheidde. Buren in de 18de eeuw beschrijft die regeling.
Zuivelbereiding rond 1650.
Wat is nog zichtbaar?
- Het oostelijke landschap richting Neerlands Reid en het Oerd.
- De weg tussen Nes en Buren.
- Oude perceelslijnen in het landschap; de kusten zijn sinds de 17de eeuw veranderd.
Buren: overzicht plaatst de gemeenschappelijke grond bij de bewoners.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.