Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Deersum in de 16de eeuw

In de 16de eeuw lag Deersum als klein dorp tussen weg, vaarten en nat boerenland. De administratie van 1543 is uitzonderlijk concreet over landgebruik en huur.

Graanverwerking rond 1550.

Graanverwerking rond 1550.

Land tussen weg, vaart en meersen

In 1543 was Deersum een klein agrarisch dorp in een landschap van grasland, hooiland, rietland en enkele stukken bouwland. De opgave van de pastorie noemt de Heerenweg, het Oude Veer en land van het nabijgelegen klooster. De pastorie beschikte over ongeveer dertig pondematen en daarnaast over een boerderij van negenendertig pondematen. Een pondemaat was een oude Friese oppervlaktemaat waarvan de praktische omvang plaatselijk kon verschillen. De boerderij werd voor zesentwintig goudgulden per jaar verhuurd; een goudgulden was een toenmalige munt- en rekeneenheid.

Markt rond 1600.
Markt rond 1600.

Wybrich, een weduwe met kerkland

Een van de concreet genoemde gebruikers was Wybrich, de weduwe van Wilcke. Zij gebruikte in 1543 ongeveer drieëntwintig en een halve pondemaat land van de kerk. Daarvoor werd achttien goudgulden huur gerekend. Dat een weduwe als zelfstandig gebruiker in de administratie verschijnt, maakt zichtbaar dat vrouwen na het overlijden van hun man een boerderij of landgebruik konden voortzetten.

Bakkerij rond 1550.
Bakkerij rond 1550.

Huizen bij het kerkhof

De kerk bezat ook vier huisplaatsen bij het kerkhof. Samen brachten die twee goudgulden en een oord op. Een oord was een kleine munt- of rekeneenheid. De bewoners leefden dus letterlijk tussen boerderijland, weg, kerkterrein en water. Buiten de kleine kern begonnen meteen de percelen.

De omgeving in de 16de eeuw

Irnsum in dezelfde periode

Scharnegoutum in dezelfde periode

Sneek in dezelfde periode

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.