Driesum: dorp tussen de Wouden en de klei
Driesum, tegenwoordig officieel Driezum, ligt op de noordelijke rand van de Friese Wouden. De oudste bekende vermelding van de dorpsnaam dateert uit 1230. De bebouwing groeide langs een oost-west lopende ontginningsas. Ten zuiden van het dorp lagen lang lage en drassige gronden; ten noordoosten lag de Driesumerterp, een oudere woonplek in de richting van het kleigebied.
De geschiedenis van Driesum is per eeuw uitgewerkt:
Dorpsleven rond 1790.
Een langgerekt dorp
Driesum was geen compacte terpkom. Oude kaarten tonen verspreide bebouwing langs de Achterweg en de latere Van Sytzamaweg. De Foarwei en Achterwei kwamen rond de kerk bij elkaar. Boerderijen lagen tussen bouwland, grasland, sloten en natte hooilanden. De weg verbond het dorp met Dokkum en met de andere dorpen van Dantumadeel.
Rinsma State
Ten oosten van de dorpskom lag Rinsma State. In 1511 werd het bezit als Riensma gued genoemd. In de 16de eeuw woonde hier de familie Buwinga. Later kwamen andere adellijke families. In 1745 kocht Fecco Dominicus van Sytzama het goed. Zijn familie drukte daarna lang een stempel op Driesum. Het huis is in de eeuwen daarna verschillende keren vernieuwd.
Buitenplaats rond 1790.
Waterverbinding met Dokkum
Driesum lag niet aan een grote doorgaande vaart. In 1664 kreeg het dorp toestemming om een trekvaart en trekweg naar Dokkum aan te leggen. Dat plan lijkt niet te zijn uitgevoerd. In 1688 werd opnieuw besloten een vaart van het dorp naar de Strobosser trekvaart te graven. Zulke verbindingen waren belangrijk voor turf, bouwmateriaal, landbouwproducten en personenvervoer.
School en bewoners
Naast de kerk stond al vroeg een school. Het oude schoolhuis brandde af en werd in 1787 opnieuw gebouwd. In de 19de eeuw gaf Hjerre Gerrits van der Veen er tientallen jaren les. Hij was tegelijk schoolmeester, schrijver en een uitgesproken deelnemer aan plaatselijke discussies. In 1883 kreeg Driesum een nieuw openbaar schoolgebouw.
Wat is er nog te zien?
- De kerk uit 1713 aan de Van Sytzamaweg; de huidige toren dateert uit de 19de eeuw.
- Het schoolhuis uit 1787 aan de Tsjerkestrjitte, later vergroot.
- Rinsma State en het landschapspark ten oosten van het dorp. Het huidige hoofdgebouw is een naoorlogse herbouw van het in 1843 vernieuwde huis.
- Boerderijen langs Achterwei, Foarwei en Van Sytzamawei waarin de 18de- en 19de-eeuwse agrarische ontwikkeling nog herkenbaar is.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.