Goënga in de 18de eeuw
In de 18de eeuw draaide het dagelijks leven in Goënga om boerderijen, zuivel, hooi, water en een kleine dorpsschool. De schoolmeester vervulde vaak meerdere functies en kende vrijwel ieder huishouden.
Schoolmeester en dorprechter
Rond 1720 wordt een schooldienaar genoemd die ook dorprechter was. In 1740 werkte Ocke Melis als schoolmeester; later volgden onder anderen Pijtter Joukes Tibma, Anne Leeljestra en Hille Hendricks Sijsling. Het traktement lag rond honderd gulden per jaar.
Boerenerf rond 1715.
1758 en 1787: een nieuwe kerk en toren
De oude kerk werd rond 1758 afgebroken en vervangen door het huidige kerkgebouw. De oude toren bleef eerst staan; in 1787 kwam daarvoor de huidige geveltoren met ingesnoerde spits. De klok uit 1342 werd opnieuw gebruikt. Ook 26 vloerstenen uit de voorganger kregen een plaats in het nieuwe gebouw en liggen er nog steeds.
De preekstoel werd in 1759 gemaakt door Mathijs Gorp. Voor de panelen en het houtsnijwerk werd 13 gulden en 16 stuivers betaald. Het zijn uitzonderlijk concrete bedragen voor wat nu nog in het dorp zichtbaar is.
Een dorp van gezinnen
De doopinschrijvingen van de schoolmeesters noemen ook hun kinderen. Dat herinnert eraan dat de meester niet buiten de gemeenschap stond: hij woonde er met zijn gezin, betaalde rekeningen, hield soms land en deelde ziekte, kou en oogstproblemen met zijn buren.
Onderwijs rond 1750.
Zuivel en seizoenen
In het voorjaar kwam het melkvee weer op gang, in de zomer lag het zwaarste hooiseizoen en in de winter verhuisde veel werk naar stal en huis. Karnen, kaasmaken, slachten, turf en onderhoud vulden de maanden waarin op het land minder kon gebeuren.
Zuivelbereiding rond 1715.
De omgeving in de 18de eeuw
Gauw in de 18de eeuw: plaats en dagelijks leven
Scharnegoutum in de 18de eeuw: plaats en dagelijks leven
Sneek in de 18de eeuw: plaats en dagelijks leven
Wat is nog herkenbaar?
- De kerk uit 1758, de geveltoren uit 1787, de klok uit 1342 en 26 hergebruikte vloerstenen.
- De terpstructuur en oude dorpswegen.
- 19de-eeuwse boerderijen en voormalige schoollocaties in en rond Goënga.
- De waterverbinding richting Sneek en het open weidelandschap.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.