Eestrum in de 18de eeuwEestrum 1796 - achterdeur opengebroken en kleding gestolen bij Sijds Elses
Historische aangifte of getuigenverklaring uit 1796, vastgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel.
In de nacht van 27 op 28 december 1796 werd ingebroken in het huis van Sijds Elses in Eestrum. Hij gaf op 30 december voor het gerecht in Bergum een verklaring over de beschadigde deur, de gebroken ruiten en de verdwenen goederen.
De verklaring van Sijds Elses
Sijds Elses woonde als boer te Eestrum en was in zijn zesentwintigste levensjaar. Hij werd opgeroepen, ondervraagd en beëdigd.
Hij verklaarde dat in de nacht tussen 27 en 28 december 1796 de achterdeur van zijn woning met geweld was opengebroken. De glasramen waren stukgeslagen. Aan de binnenkant was bovendien iets met geweld losgewrongen. Zo werd het huis binnengedrongen en werden er goederen gestolen.
Hij gaf de verdwenen goederen als volgt op:
- Zes hemden.
- Een laken.
- Bonte vrouwenrokken.
- Een linnen broek.
- Twee zakken met de letters S.E.
- Vier paar schoenen.
- Drie paar handschoenen.
- Drie paar kousen.
Sijds kon niet verklaren wie de inbraak en diefstal had gepleegd.
Zijn verklaring werd duidelijk voorgelezen. Hij tekende met zijn eigen hand. De akte werd in Bergum op 30 december 1796 afgesloten onder de naam Sijds Elses.
Dit verhaal staat ook in het verklaringen uit Eestrum. Andere dorpen komen aan bod in het overzicht van Tietjerksteradeel, 1795-1802.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Kaart van Eestrum en omgeving
Plaatsen en verklaringen
Eestrum in de 18de eeuw
Verhalen uit Eestrum
Verklaringen uit Eestrum
Inbraak in een winkel in Eestrum, 1796
De sporen van drie verdwenen schapen, Eestrum 1788
Bergum in de 18de eeuwDagelijks leven en bestuur
Boerenleven rond 1800
Kleding op het Friese platteland rond 1800
De Bataafse Republiek in Friesland
Misdaad en straf in FrieslandAfbeeldingen uit dezelfde periode
Verantwoording van de tekst
Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.
Meer over het dagelijks leven
Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw
Bronnen
Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 5, EA-2, dossier IB5-EA-2-D03, verklaring V06, scans 000024-000025 (27-30 december 1796). Bronbewerking met diplomatische transcriptie en volledige hertaling. Indexvermelding bij Open Archieven / AlleFriezen.
Verantwoording
De diplomatische transcriptie geeft de naam als Sijds Elses met een onzekerheidsaanduiding; Nieuwlands uittreksel vermeldt "Syds Eelses" en 25 jaar. De akte zegt "26e Jaar": het zesentwintigste levensjaar, niet noodzakelijk 26 voltooide jaren.
De woorden direct na de stukgeslagen glasramen en de omschrijving van het aan de binnenkant losgewrongen onderdeel zijn gedeeltelijk onleesbaar. De doorlopende zin "Aan de binnenkant was bovendien iets met geweld losgewrongen" behoudt alleen de handeling die wel herkenbaar is. Welk onderdeel het betrof, is niet vastgesteld.
De akte noemt bonte vrouwenrokken zonder leesbaar aantal. De twee zakken droegen de letters S.E. De verklaring zegt niet dat Sijds de daders zag; hij kon niemand aanwijzen. Er is geen vonnis opgenomen. Het volgende dossier over Lutske Sijbrens beschrijft een andere woning in dezelfde nacht en is hier niet mee samengevoegd.
De afbeeldingen zijn algemene reconstructies uit de periode. De afbeelding van de nachtelijke inbraak in de rechterkolom is geen voorstelling van het huis van Sijds Elses.