Offingawier in de 16de eeuw

Offingawier lag in een waterrijk landbouwgebied tussen Sneek en het Sneekermeer. De landopgaven van 1543 beschrijven erven, dijken en percelen tot op de slootwallen.

Graanverwerking rond 1550.

Binnen en buiten de dijk

De Beneficiaalboeken van 1543 maken duidelijk hoe het land rond Offingawier was verdeeld. Er lag land binnen de dijk, maar ook hooiland buiten de dijk langs onder meer de Kleine Meerswal, Groenedijk en Rijdswal. Voor boeren betekende dit dat waterbeheer en bereikbaarheid voortdurend onderdeel van het werk waren.

Hooioogst rond 1550.

Claes Syrcx als landgebruiker

De pastorie beschikte over ongeveer zesendertig pondematen land. Dat werd in 1543 gebruikt door Claes Syrcx zoon voor vijftien goudgulden per jaar. Andere namen in de perceelsbeschrijvingen zijn Tyerck Haeye zoon, Sicke Oeghe zoon en Gerrijt Syrck zoon. Het dorp verschijnt zo als een netwerk van boerenerven, dijken en sloten.

1552: negen namen bij de wapenschouw

Op 3 februari 1552 controleerde de grietman van Wymbritseradeel welke uitrusting voor de wapenschouw was voorgeschreven en wat daarvan aanwezig was. Onder de naam Offingwier staan negen inschrijvingen. De lijst is geen volkstelling van alle inwoners.

Sicke Oegez, Claes Sijerckz, Renick Jacopz, Wipke Sickez, Buwe Gaukez en Baucke Gauckez: speer en degen.
Eling Jouckez: harnas, ringkraag, speer en degen.
Gerben IJsbrenz: hellebaard en degen.
Seelke Wlbez: roer, een vroeg handvuurwapen, en degen.

De afsluitende notitie noemt "schotschietend huysen offt saeten". Daarmee werden huizen of boerderijen bedoeld die voor het landschot, een belasting, waren aangeslagen. Streepjes in de marge van het oorspronkelijke register gaven de koppeling met die belastbare eenheden aan. Daarom kunnen de negen namen niet eenvoudig als negen huishoudens worden geteld.

Hoe de Friese wapenschouw van 1552 werkte

Een lint van erven langs hogere grond

Offingawier ontstond op een verhoogde woonplaats en ontwikkelde zich later langs de weg. In de 16de eeuw lag de bewoning nog losser. Tussen de huizen begonnen snel de weilanden en waterlopen die naar Sneek en het meer voerden.