Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Oudkerk 1802 - Tipmutsen en slaapmutsen van de bleek gestolen

Historische aangifte en getuigenverklaringen uit 1802, vastgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel.

In de nacht van 22 op 23 april 1802 verdwenen van de bleek bij Oudkerk 24 tipmutsen, twee slaapmutsen en een nieuwe dweil. Ybe Regnerus, meesterverver en glazenmaker, en zijn vrouw Houkjen Jelles legden op 28 april afzonderlijke verklaringen af.

Kleding herstellen rond 1800.
Kleding herstellen rond 1800.

Ybe Regnerus

Ybe Regnerus, meesterverver en glazenmaker, te Oudkerk, 30 jaar oud, verklaart na oproeping, verhoor en beëdiging dat in de nacht tussen de 22e en 23e van deze maand van de bleek 24 tipmutsen en twee slaapmutsen van zijn vrouw Houkjen Jelles en een nieuwe dweil zijn gestolen. Hij kan niet zeggen wie de dader of daders zijn. Na duidelijke voorlezing sloot hij zijn verklaring af en ondertekende haar te Bergum op 28 april 1802.

Ybe Regnerus.

Genoemde goederen en bijzonderheden

  • 24 tipmutsen van Houkjen Jelles.
  • Twee slaapmutsen.
  • Een nieuwe dweil.

Ybe beschreef de kleding en de dweil als eigendom van zijn vrouw. Houkjen gaf bovendien de letters aan die op sommige tipmutsen waren aangebracht: H.I., B.O. en K.I.

Naaiwerk in een gezin rond 1800.
Naaiwerk in een gezin rond 1800.

Houkjen Jelles

Houkjen Jelles, huisvrouw van Ybe Regnerus, wonend te Oudkerk, 24 jaar oud, verklaart na oproeping, verhoor en beëdiging dat in de nacht tussen de 22e en 23e van deze maand van de bleek 24 tipmutsen zijn gestolen, waaronder enkele gemerkt met H.I. en B.O. en één met K.I.; daarnaast twee slaapmutsen en een nieuwe dweil. Zij kan niet verklaren wie de dader of daders zijn. Na duidelijke voorlezing sloot zij haar verklaring af en ondertekende haar te Bergum op 28 april 1802.

Houkjen Jelles.

Genoemde goederen en bijzonderheden

  • 24 tipmutsen, waarvan enkele met H.I. en B.O. en één met K.I. gemerkt.
  • Twee slaapmutsen.
  • Een nieuwe dweil.

Houkjen Jelles noemde de letters op de mutsen nauwkeurig, maar kon evenmin als haar man zeggen wie de spullen van de bleek had weggehaald. Beide verklaringen werden te Bergum voorgelezen en ondertekend.

Bedstede rond 1800.
Bedstede rond 1800.

Wat is nog zichtbaar?

  • Het oude dorp Oudkerk en het omringende gebied.
  • De plaats waar Ybe en Houkjen hun wasgoed op de bleek legden is in de verklaringen niet nader aangeduid.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Oudkerk

Plaatsen in de omgeving

Dagelijks leven

Afbeeldingen

Dagelijks leven in Friesland rond 1797.
Dagelijks leven in Friesland rond 1797.
Wasdag rond 1800.
Wasdag rond 1800.
Mannenkleding rond 1800.
Mannenkleding rond 1800.
Een gerechtelijk verhoor rond 1810.
Een gerechtelijk verhoor rond 1810.
Slacht rond 1770.
Slacht rond 1770.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Bataafse en Franse tijd

    Bronnen

    Gerecht Tietjerksteradeel, informatieboek 5, dossier EA-9-D06, bladen 172, 173. Getuigen: Ybe Regnerus; Houkjen Jelles.

    De gele blokken bevatten de oorspronkelijke transcripties; de grijze blokken geven de volledige leesbare moderne tekst. De handgeschreven scans zijn bij deze ronde niet opnieuw geraadpleegd.

    Verantwoording

    • De lettertekens H.I., B.O. en K.I. zijn als oorspronkelijke merktekens weergegeven en niet aan personen toegeschreven.
    • Beide getuigen noemden dezelfde aantallen mutsen en een nieuwe dweil, maar alleen Houkjen beschreef de merktekens.
    • De oorspronkelijke tekst noemt Ybe meesterverver en glazenmaker. Het woord tipmutsen is in de bronbewerking nader gecontroleerd.

    Afbeeldingen zijn historische voorstellingen en tonen niet aantoonbaar de betrokken personen.