Suameer 1779: de bomen en zeilen van een veerschip verdwenen

Een aangifte en getuigenverklaringen, afgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel in 1779.

Op 1 december 1779 ging Foeke Jacobs rond twee uur 's middags naar het veerschip in de Suameerder Schipsloot. Foeke woonde in Suameer, was in zijn 42ste levensjaar en voer als medeschipper op Leeuwarden. Twee bomen waren verdwenen. Dat waren lange stokken waarmee de schippers hun vaartuig konden voortduwen.

De ene boom was nog helemaal nieuw, de andere matig versleten. Foeke keek in het vooronder en achter in het schip, maar ontdekte daar op dat moment niets anders. De volgende ochtend waarschuwde hij zijn medeschipper Douwe Jans, die de vorige avond niet thuis was geweest.

Foeke Jacobs ontdekt nog meer vermissingen

Douwe ging alleen naar het schip en kwam terug met het bericht dat ook het buzaanzeil en de fok ontbraken. Foeke kende die beide rood getaande zeilen goed. Ook miste hij de schoot, het touw waarmee het zeil werd bediend. Die was bij het onderste blok afgesneden.

Aan de onderste reef, de rij waarin het zeil kon worden ingenomen, waren rabandjes doorgesneden en weer vastgenaaid. Bovenaan, in het eerste of tweede kleed van achteren, zat een lapje. Foeke had horen zeggen dat het zeil in een kamer te drogen had gehangen.

Foeke omschreef de waarde van het zeil als: "Ruim Vijftig guldens Waardig te Wesen". De fok was nieuwer, maar naar verhouding sterker versleten en veel minder waard. Hij wist niet wie de voorwerpen had meegenomen. Het schip was niet afgesloten geweest.

Douwe Jans onderzoekt het veerschip

Douwe Jans, visser te Suameer en in zijn 30ste levensjaar, had van Foeke gehoord dat de twee bomen weg waren. Hij ging zelf naar het vaartuig en vond behalve de bomen ook het buzaanzeil, de fok en de afgesneden schoot niet meer terug.

Douwe beschreef het buzaanzeil nauwkeurig. De voorkant was rood getaand, de onderste reef was met bandjes vastgenaaid en bij de mast zaten drie nieuwere rabanden. Hij vond het doek veel beter dan half versleten. Wel zat bovenaan, in het eerste of tweede kleed van achteren, een lapje. Ook hij schatte dat het zeil nog ruim vijftig gulden waard was.

Douwe zei dat het grote zeil in het ruim van het schip opgeborgen was geweest. Hij had bovendien gezien dat de schoot bij het onderste blok was afgesneden. De fok was nieuwer, maar had volgens hem minder waarde. Het schip was niet afgesloten. Hij wist niet wie de spullen had weggenomen. Zijn verklaring eindigt met zijn handtekening in Bergum.

Foekes eigen verklaring heeft als slotdatum 3 december 1779. Bij Douwes eigen slot staat 3 november 1779; de gezamenlijke bekrachtiging heeft 3 december.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.