Toen en Toen ..
ZoekenHet verhaal van Friesland

Brief aan broer en zusters - Lolke Hulshuis, 1749

Lolke Hulshuis uit Holwerd, zoon van een secretaris en in 1749 gevlucht na het oproer in de Dongeradelen, schreef vanuit Altona deze brief aan zijn broer en zusters.

Vanuit Altona stuurt Lolke Hulshuis zijn reisverslag aan zijn broer en zusters. In zijn begeleidende brief schrijft hij over zijn vader, zijn angst en zijn verwachtingen. Hij maakt ook grappen over de brief van zijn zuster Anna.

Brief uit Altona aan mijn broer en zusters - 1749

Zeer geachte broer en zusters,

Lolke Hulshuis (in modern Nederlands):

Hierbij stuur ik jullie mijn reisverslag en hoe alles is verlopen. Daaruit kunnen jullie lezen welke moeilijkheden ik heb doorstaan. Maar jullie hoeven geen medelijden met mij te hebben. Die narigheid is voorbij. Als ik aan mijn eerdere lijden terugdenk, heb ik nu de hemel op aarde, al is die nog niet volmaakt. Ik blijf proberen die volmaaktheid nader te bereiken.

Onze tante Antje heeft mij door haar 'gijzelbrief' van hier verjaagd. Daaraan kunnen jullie zien dat ik nog niet al mijn angst kwijt ben. Als ik eraan terugdenk, moet ik lachen dat ik zo bang werd van een brief. Ik bedank jullie voor het toegestuurde linnen en mijn zuster Anna voor de genoemde brief. Zo'n brief heb ik mijn leven nog niet gehad en ik hoop ook nooit meer een dergelijke te ontvangen. Maar het was inderdaad tijd om hier weg te gaan, want schurken zijn niet te vertrouwen. In die brief herkende ik de zorg en bezorgdheid van mijn zeer gewaardeerde zuster. Daarvoor blijf ik haar dankbaar.

Handwerk rond 1750.

Handwerk rond 1750.

Lolke Hulshuis (in modern Nederlands):

Ik ben inmiddels een bijzonder geval geworden in onze Friese wereld. Het lijkt alsof ik op het rad van avontuur zit: nu eens onder, dan weer boven. Op dit moment denk ik dat ik op het allerlaagste punt zit. Ik zal wel spoedig uit die diepe vernedering tevoorschijn komen.

Als mijn geschiedenis niet goed geordend is, hoop ik dat jullie mij dat niet kwalijk nemen. Jullie weten dat ik nog maar een jonge geschiedschrijver ben. Ik heb dit niet voor iedereen geschreven, maar opdat jullie het aan jullie kinderen en kleinkinderen kunnen vertellen, dat zij zo iemand [onleesbare woorden in de oorspronkelijke uitgave] hebben of hebben gehad.

In mijn huidige ballingschap blijf ik opgewekt en getroost. Ik stel mij voor dat ik, net als bijen die naar de heide worden gebracht, op een dag weer thuis zal komen. Als de bijen vet zijn, zal men ze bij thuiskomst slachten. Dat moet nog enige tijd duren, maar het zal gebeuren.

Woning rond 1715.

Woning rond 1715.

Lolke Hulshuis (in modern Nederlands):

Mijn grootste zorg is altijd geweest dat ik mijn geliefde vader op zijn oude dag niet meer kon steunen tegen die vervloekte schurken. Ik was bang dat hij de moed helemaal zou verliezen en in grote problemen zou komen. Het deed mij ook veel verdriet dat jullie je zoveel zorgen hebben gemaakt over mijn vertrek, vooral jij, broer, en zuster Fokeltje.

Ik weet zeker dat de zaken een andere wending moeten nemen en dat wij elkaar terug zullen zien. Zoals het er nu voorstaat, kan dit niet lang duren. Op deze manier raken uiteindelijk alle mensen eerst in verlegenheid en vervolgens wanhopig, zowel rijk als arm. Ik vertrouw erop dat God mij niet altijd als balling zal laten rondzwerven.

Ik vraag jullie de tijd geduldig af te wachten en je er niet langer door te laten kwellen. Houd goede moed. De dag nadert waarop wij verlost zullen worden van degenen wier namen mij met afkeer en wier personen mij met vervloeking vervullen. Ik breng jullie mijn groeten over en doe die ook aan alle oprechte goede vrienden, die ik nog vele jaren in goede gezondheid met ons hoop te zien leven.

Jullie zeer gewaardeerde broer en gehoorzame dienaar,

Handwerk rond 1750.

Handwerk rond 1750.

L. Hulshuis

Altona, 27 [maand in de druk onduidelijk] 1749.

Lolke Hulshuis (in modern Nederlands):

Naschrift: Willen jullie Swarte Jonge en Dirk Sickes mijn groeten overbrengen? Sicke Pieters laat jullie ook groeten.

De reisbeschrijving begint op 3 juli 1749 in Holwerd.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.