Bergum 1783: Inbraak bij Rinse Pytters

Alle verhalen en verklaringen uit Bergum

Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over inbraak bij Rinse Pytters.

Verklaringen en stukken: 1783: Inbraak bij Rinse Pytters

Verklaringen opgenomen voor Hebbe Baard van Sminia, grietman over Tietjerksteradeel en in deze zaak commissaris, op verzoek van de fiscaal, Rat. Off. van deze grietenij, om naar behoren te dienen.

Rinse Pytters, huisman te Bergum, naar zijn beste weten in zijn 62ste levensjaar, is opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaart dat zijn knecht Sjoerd Willems de vorige ochtend als eerste opstond en zijn schoenen niet voor het bed vond. Hij had ze daar neergezet toen hij naar bed ging.

Toen Rinse dit van Sjoerd hoorde, sprong ook hij onmiddellijk uit bed en ging met hem naar achteren. Daarna vond hij het venster van het darskhuis van de haak; aan de zijkant was een glas uit het raam gebroken. Ook de achterdeur stond open, hoewel die de avond tevoren goed gesloten was.

Rinse ontdekte verder dat zijn blauwe zaijes-hemderok met platte zilveren knopen was gestolen. De knopen waren niet allemaal gelijk, maar van twee soorten. De hemderok had naast zijn bed, onder zijn rok, op een stoel gelegen.

Rinse Pytters, vervolg: de schoenen werden voor de deur gevonden; de zilveren gespen ontbraken. De knecht zegt dat uit zijn broekzak ook zijn broeksgespen en enige duiten zijn gestolen. De broek had voor het bed over een stoel gehangen.

Rinse verklaart dat hij, zijn knecht en de meid allemaal in één kamer sliepen. Toch heeft hij in de kamer niet het geringste gestommel gehoord. Hij weet niet wie de diefstal heeft gepleegd. Hij houdt het ervoor dat de dief door het darskhuisvenster is binnengekomen, omdat hij niet weet hoe die anders in huis zou zijn gekomen. Bovendien was het glas van dat venster de avond tevoren nog heel. Hij weet verder niets van de zaak. Na voorlezing sluit hij zijn verklaring en ondertekent te Bergum op 27 december 1783: Rijnse Pijtter.

Sjoerd Willems, begin: Sjoerd woont als knecht bij Rinse Pytters, huisman te Bergum. Naar zijn beste weten is hij in zijn 26ste of 27ste levensjaar. Hij is opgeroepen, beëdigd en verhoord. Hij verklaart dat hij, zijn broodheer en de meid gewoonlijk allemaal in één kamer slapen.

Op dinsdagavond zette hij bij het naar bed gaan zijn schoenen met zilveren gespen voor het bed. Hij hing zijn broek over een stoel voor het bed. In een zak had hij zijn broeksgespen gestoken, gemerkt S. W. en gekocht voor vier gulden en vijf stuivers. Toen hij opstond merkte hij dat zijn schoenen verdwenen waren.

Sjoerd gaf dit zijn broodheer te kennen. Die sprong daarop ook uit bed en ging met hem naar achteren. Zij vonden de melingsdeur open, het darskhuisvenster van de haak en aan de zijkant een gebroken ruit. Die was de avond tevoren nog heel. Ook vonden zij de achterdeur open, die de avond tevoren goed gesloten was.

Vervolgens ontdekten zij dat de blauwe zaijes-hemderok met platte zilveren knopen van Rinse van de stoel naast het bed was gestolen. Uit Sjoerds broek waren zijn genoemde zilveren broeksgespen en zeven of acht duiten verdwenen. Uiteindelijk vonden zij zijn schoenen buiten voor de deur. De ongemerkte zilveren schoengespen ontbraken. Die hadden tussen zeven en acht gulden gekost.

Sjoerd heeft 's nachts niet het geringste rumoer in huis gehoord. Hij weet niet wie de goederen heeft gestolen. Hij twijfelt er niet aan dat de dief door het darskhuisvenster is binnengekomen; dit blijft zijn gevolgtrekking. Hij weet verder niets. Na voorlezing sluit hij zijn verklaring en ondertekent te Bergum op 27 december 1783: Sjoerd Willems.

De verklaringen zijn aldus afgelegd voor de grietman en secretaris, opgemaakt te Bergum op 27 december 1783. Ondertekeningen: H. B. Sminia en J. Sminia.

Deze juridische formulering bewijst op zichzelf geen bekentenis van schuld." data-tt-uitleg="Verklaring of bekentenis. Deze juridische formulering bewijst op zichzelf geen bekentenis van schuld." class="tt-term-uitleg" tabindex="0" role="button" aria-label="Uitleg bij Confessie" aria-expanded="false">Confessie, een verklaring of bekentenis.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.