Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Bergum 1805 - Gerben Ouwes vindt zijn bijenkorf leeg bij Veenwouden

Historische aangifte uit 1805, vastgelegd op 2 juli 1805.

Honing loopt uit een korf

Gerben Ouwes was aan de kant van Veenwouden, onder Bergum, en in zijn tachtigste levensjaar. Hij hield bijen in een bijenstal die in zijn tuin stond. Op maandag 1 juli 1805 ging hij tussen zeven en acht uur in de ochtend naar zijn bijen.

Een van de korven stond niet zoals hij die gewoonlijk zag staan en zoals de vorige avond. Er liep honing uit. Gerben vermoedde daardoor dat iemand de korf had aangeraakt. Hij tilde de korf op om te zien wat er was gebeurd.

Seizoenarbeid rond 1800.
Seizoenarbeid rond 1800.

Uitgesneden raten in de sloot

Bij het optillen zag Gerben dat er bijen uit de korf waren verdwenen en dat de honingraten waren uitgesneden. In de sloot, iets verder van de bijenstal, lag raatwerk waarin naar zijn indruk geen honing had gezeten. Het raatwerk met honing was volgens hem waarschijnlijk meegenomen.

Bestuur en bewoners rond 1800.
Bestuur en bewoners rond 1800.

Op verschillende plaatsen in de tuin lagen dode bijen. In de korf, die weer in het bijenhuis op zijn plaats stond, bevonden zich nog een beetje raatwerk en levende bijen. Gerben had geen voetstappen of andere sporen gevonden en kon niemand als dader aanwijzen.

Op 2 juli legde hij zijn verklaring in Bergum af en ondertekende die met zijn naam: Gerben Ouwes.

Andere verklaringen en verhalen

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare gegevens. Ze geven niet noodzakelijk de precieze personen, huizen of voorwerpen uit dit verhaal weer.

Kaart van Bergum en omgeving

Bijbehorende verklaringen

Dagelijks leven

Afbeeldingen

Illustratieve historische reconstructie.
Koken in een burgerwoning rond 1800.
Een ambachtsman in zijn werkplaats rond 1800.
Een ambachtsman in zijn werkplaats rond 1800.
Een boer gaat naar de weide.
Een boer gaat naar de weide.
Een kerkinterieur rond 1800.
Een kerkinterieur rond 1800.
Onderwijs in een dorpsschool rond 1800.
Onderwijs in een dorpsschool rond 1800.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Plaatsen in de omgeving in de 19de eeuw

    Bataafse en Franse tijd

    Bronnen en verantwoording

    Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 5. Dossier EA-19-D03.

    • De woorden over wat precies met de bijen gebeurde zijn in de transcriptie onduidelijk (mogelijk "gesmoord"). Daarom is niet als zeker gesteld dat alle bijen zijn gedood.
    • Het wegnemen van de honingraat wordt door Gerben vermoed op grond van zijn vondst; hij zag niemand honing wegnemen.
    • De bijenstal stond volgens de verklaring in de tuin. De reconstructieve afbeeldingen tonen geen vastgestelde bijenstal van Gerben.
    • Informatieboek 5, EA-19-D03, scan 395.