Miedum in de 19de eeuw
De 19de eeuw bracht Miedum een ingrijpende verandering: het dorp verloor zijn kerkgebouw. De toren bleef staan en werd het herkenningspunt dat Miedum nog steeds bepaalt.
8 maart 1834: kerk verkocht voor afbraak
Een Friese chronologische bron noteert bij 8 maart 1834 dat de kerk van Miedum "op afbraak verkocht" werd. Het gebouw werd daarna gesloopt. De toren werd niet afgebroken.
Kerk rond 1800.
1840: alleen de toren resteerde
Wopke Eekhoff schreef in zijn reis- en aardrijkskundige werk van 1840 kort en concreet over Miedum: de kerk was "vóór weinige jaren weggebroken" en alleen de toren bestond nog. In datzelfde jaar telde Miedum 62 inwoners.
1837: Tetman Hettema bij een verboden bijeenkomst
De Afscheiding van 1834 bracht onrust binnen de hervormde kerk. Op 15 januari 1837 controleerde de politie in Leeuwarden een godsdienstige bijeenkomst waar ongeveer vijftig mensen aanwezig waren, terwijl bijeenkomsten van meer dan twintig personen zonder toestemming verboden waren. Op de namenlijst stond ook Tetman Pieters Hettema uit Miedum. Jurjen Klazes van der Heide uit Snakkerburen en Tjepke Andries Ringnalda uit Lekkum waren eveneens aanwezig.
De politie noteerde de namen en woonplaatsen. Daarmee krijgen we een zeldzaam concreet spoor van drie bewoners uit de kleine dorpen ten noorden van Leeuwarden die samen naar dezelfde afgescheiden bijeenkomst gingen.
Veer rond 1850.
1840: kerk- en armenland verhuurd
In januari 1840 kondigde de Leeuwarder Courant de verhuur aan van land van de Kerk- en Armvoogdij van Lekkum en Miedum. Ook zonder eigen kerkgebouw bleef er dus gezamenlijk kerkelijk bezit waarvan de opbrengsten werden beheerd.
29 december 1847: op schaatsen naar familie in Miedum
Doeke Hellema noteerde tijdens de vorst van december 1847 hoe gewone familiebezoeken over het ijs gingen. De banen op de hoofdvaarten werden geveegd en vrienden en verwanten bezochten elkaar op schaatsen. Zijn zoons Lijkle en Klaas waren zo naar familie in Miedum gereden.
In hertaling: op de terugweg reed Klaas in een barst in het ijs en viel op een knie. De knie raakte ontstoken en hij moest thuisblijven, hoewel hij volgens zijn vader een groot liefhebber van schaatsrijden was.
De aantekening noemt geen bijzondere tocht of wedstrijd. Het was een familiebezoek waarvoor het winterijs de gewone vervoersroute vormde.
Boerenland rond een losse toren
De bevolking bleef klein. Boerderijen en graslanden bepaalden het landschap. De toren stond voortaan zonder kerk op de terp, met het kerkhof eromheen.
Hooioogst rond 1800.
Wat is nog zichtbaar?
- de vrijstaande scheve toren;
- het oude kerkhof;
- de 17de-eeuwse grafstenen;
- de open weilanden en hooilanden;
- de landelijke wegverbinding met Lekkum.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.