Oenkerk 1788: Twee paar zilveren schoengespen in Oenkerk

Alle verhalen en verklaringen uit Oenkerk

Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over twee paar zilveren schoengespen in Oenkerk.

Verklaringen en stukken: 1788: Twee paar zilveren schoengespen in Oenkerk

Informatie opgenomen door Focke Ypeij, mederechter van Tietjerksteradeel, als commissaris, op ambtshalve verzoek van de fiscaal van deze grietenij, om te dienen zoals behoort.

Dirk Floris, boer in Oenkerk, in zijn 30ste levensjaar, is opgeroepen, beëdigd en verhoord. Hij verklaart naar waarheid:

Afgelopen woensdagavond wilde zijn knecht Oeble Floris zijn schoenen pakken. Die stonden op een plank in het voorhuis tussen de twee kamers. Oeble zei tegen Dirk:

Dirk Floris huisman te Oenkerk oud in 't 30ste Jaar, geciteerd, geëdigd en geëxamineerd, ge- tuigde de waarheid te Zijn: Dat gepasseerde Woensdag avond, Zijn knegt Oeble Floris, desselvs Schoenen, staande op een planke in het voor- huis tusschen Zijn bijde kamers, van die planke willende te nemen, voor tegen de Deponent Zeide, mijn Silveren gaspen vermisten van mijn Schoenen.

In modern Nederlands: Mijn zilveren gespen ontbreken aan mijn schoenen.

Toen ontdekten zij ook dat de zilveren gespen ontbraken aan de schoenen van zijn tweede knecht Pijtter Gerbs. Die schoenen hadden op hetzelfde bord gestaan. De schoenen met de gespen waren daar de vorige dag neergezet.

Oebles gespen waren geheel van zilver. Een invoeging maakt een uitzondering voor balkjes bij de pinnen, die van ijzer waren; een gedeelte van deze kleine invoeging is. De gespen waren rondom gemerkt met de letters O. F. Naar Dirks beste schatting hadden zij bij aankoop negentien carolusgulden gekost.

De gespen van zijn jongste knecht waren ook vrijwel rond. Zij hadden geen letters, maar wel stalen beugels. Volgens die knecht hadden ze bij aankoop negen carolusgulden en zestien stuivers gekost.

Dirk weet helemaal niet wie de twee paar zilveren gespen heeft gestolen. Hij weet verder niets. Zijn verklaring is voorgelezen en hij heeft haar eigenhandig ondertekend: 'Dirk Floris'.

Oeble Floris woont als knecht bij zijn broer, de boer Dirk Floris in Oenkerk. Hij is in zijn 29ste levensjaar, opgeroepen, beëdigd en ondervraagd en verklaart naar waarheid:

Afgelopen woensdagavond wilde hij zijn schoenen van de plank in het portaal nemen. Die waren daar de vorige dag neergezet. De zilveren gespen die aan zijn beide schoenen hadden gezeten, ontbraken. Op hetzelfde moment ontdekten zij dat ook de gespen van de jongste knecht Pijtter Gerbens ontbraken. Zijn schoenen hadden op dezelfde plank gestaan.

Oebles gespen hadden naar zijn beste herinnering negentien carolusgulden gekost. Ze waren bijna rond en geheel van zilver, behalve de balkjes waarin de pinnen zaten. Die waren van brandraad of ijzer. Een invoeging vermeldt dat de gespen gemerkt waren met O. F.

Pijtter Gerbens' gespen waren eveneens vrijwel rond, maar hadden stalen beugels. Volgens Pijtter hadden zij bij aankoop ruim negen carolusgulden gekost. Oeble weet helemaal niet wie de twee paar gespen heeft gestolen. Zijn verklaring is voorgelezen en hij heeft haar eigenhandig ondertekend: 'Oeble Floris'.

Pijtter Gerbens woont als tweede knecht bij de boer Dirk Floris in Oenkerk. Hij is in zijn 16de levensjaar. Hij is opgeroepen en verschenen, maar niet beëdigd. Hij verklaart naar waarheid:

Afgelopen dinsdag werden zijn schoenen en die van knecht Oeble Floris op een plank in het portaal van zijn werkgever gezet. Op beide paren zaten hun zilveren gespen. Toen Oeble woensdagavond zijn schoenen van de plank nam, ontdekten zij dat de gespen van die schoenen ontbraken. Ook Pijtters eigen gespen ontbraken.

Zijn gespen hadden stalen beugels. Ze waren bijna rond en hadden hem naar zijn beste herinnering ruim negen carolusgulden gekost. Voor zover hij weet, waren Oebles gespen geheel van zilver. Hij kan niet goed zeggen of daar letters op stonden. Hij weet alleen van horen zeggen hoeveel Oebles gespen bij aankoop hebben gekost. Hij weet helemaal niet wie de twee paar gespen heeft gestolen. Hij weet verder niets van het gebeurde. Zijn verklaring is voorgelezen en hij heeft haar eigenhandig ondertekend: 'Pijtter gerbens'.

De verklaringen zijn afgelegd voor de mederechter en de beëdigde griffier te Bergum op 22 januari 1788. Er staan handtekeningen van F. Ypeij en J. Wilbelmij.

De marginale beschikking bepaalt dat de dader, wanneer die bekend wordt en zich hier bevindt, moet worden aangehouden. Zijn bekentenis moet worden opgenomen en toegezonden. De beschikking noemt geen dader en beschrijft geen uitgevoerde aanhouding.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.