Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Rijperkerk in de 18de eeuw

Verhalen en verklaringen uit Rijperkerk

Rijperkerk lag aan de Zwarteweg tussen Leeuwarden en het oosten van Tietjerksteradeel. In de verklaringen uit de 18de eeuw komen een buitenplaats, de kerk, een zomerhuis en de doorgaande weg terug. De Zwarteweg verbond Rijperkerk met Hardegarijp en Tietjerk.

In december 1737 verdween bij de boerderij van Sijbe Pyters een praam van de veenbaas Albart Claases. Zijn broer Tijs hielp het vaartuig terugvinden bij de Rijperkerksterbrug. In de zaak van Tjeerd Sioerts worden hun verklaringen en die van de aangehouden man afzonderlijk weergegeven.

1737: de praam, het veen en Tjeerd Sioerts

Verklaringen uit Rijperkerk

Alle verhalen uit Rijperkerk in de 18de eeuw.

1736: de Tiencamp

Yde Ydes en Sander Posthumis bereikten de Tiencamp laat op een ruige winteravond. Binnen troffen zij gebroken ruiten, geopende vensters, verspreid huisraad en verdwenen servies en linnengoed aan. Hun verklaringen over de inbraak op de Tiencamp noemen ook thee, kandij en gekonfijte koek.

Hun verklaringen over de inbraak op de Tiencamp

1756: graven bij de nieuwe toren

Bij de fundering van de nieuwe toren kwamen vodden en menselijke beenderen uit de grond. Vier mannen beschreven afzonderlijk wat zij hadden gezien. De verklaringen over de vondst bij de toren lopen uiteen in hun inschatting van de ouderdom.

Keuken rond 1800.
Keuken rond 1800.

De verklaringen over de vondst bij de toren

1768: het zomerhuis op Viversberg

Trijntje Klases hield het zomerhuis op Viversberg schoon. Zij sloot het 's avonds af en miste de volgende ochtend gordijnen, porselein, tabak en een wandelstok. Trijntjes verklaring over Viversberg beschrijft ook de schuiframen waardoor iemand volgens haar kon zijn binnengekomen.

Ook Wijns in de 18de eeuw ligt in dezelfde noordelijke omgeving van Tietjerksteradeel.

Boeren en grond rond het dorp

Rijperkerk lag tussen hogere grond en natte weiden. De boeren gebruikten greppels en molens om het land droog te houden; huizen en kleine zomerverblijven lagen verspreid langs wegen en vaarten. De Zwarteweg verbond het dorp met Leeuwarden.

Buitenplaats rond 1750.

Buitenplaats rond 1750.

1777: wilgentakken bij een eendenkooi

Een verklaring uit 1777 gaat over wilgentakken bij een kooi en vier mensen die ervan werden beschuldigd ze weg te nemen. De afzonderlijke verklaringen over de wilgentakken noemen de handelingen van de betrokkenen.

De afzonderlijke verklaringen over de wilgentakken

1782: wasgoed uit een afgesloten huisje

In 1782 bleken goederen uit een afgesloten luttikhuis, een klein huis of bijgebouw, verdwenen. De verklaring over het verdwenen wasgoed beschrijft wat in het huis bewaard werd.

De verklaring over het verdwenen wasgoed

1795: Franse jagers op Vijversburg

Vijf Franse jagers kwamen in 1795 naar Vijversburg. Zij eisten haver, wijn en bier. Hendrik Beernts en de dienstmeid Wimke Jans legden ieder een verklaring af over hun ervaringen. Hun verklaringen over de Franse militairen blijven afzonderlijk herkenbaar.

Wasdag rond 1800.
Wasdag rond 1800.

Hun verklaringen over de Franse militairen

Wat is nog zichtbaar?

De kerk uit 1757 en de oudere klok zijn behouden. Het landgoed Vijversburg heeft nog delen van zijn historische tuinaanleg.

Hieronder staan de afzonderlijke verhalen en verklaringen bij Rijperkerk in de 18de eeuw.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Rijperkerk

Plaatsen

Plaatsen in de omgeving

Dagelijks leven

Buitenplaats rond 1750.

Buitenplaats rond 1750.

Wasdag rond 1770.

Wasdag rond 1770.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1800.
Bedstede rond 1800.