Suameer in de 18de eeuwAlle verhalen en verklaringen uit Oostermeer
Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over wasgoed verdwenen en een vreemde doek gevonden.

Inlichtingen afgenomen voor Sybren Rinsonides, mederechter van Tietjerksteradeel en in deze zaak commissaris, op verzoek van de fiscaal als ambtenaar van rechtswege, voor het daarvoor bestemde gebruik.
Pijtter Jans, huisman in Oostermeer en ruim vijftig jaar oud, is opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaart dat zijn meid Johanna Jurjens afgelopen maandagochtend wasgoed had uitgespreid om te bleken op de bleek achter zijn huis. Het ging om één van zijn hemden, dat volgens hem met de letters P: J: was gemerkt, twee hemden van zijn zoontjes, één gemerkt I: P: en het andere R: P:, twee grove bedlakens, een tipmuts van zijn vrouw Grietje Willems, nog zo'n muts van zijn meid en een blauwe doek van de meid.
Diezelfde middag werd tussen twee en drie uur ontdekt dat de goederen van de bleek waren verdwenen. Pijtter weet niet wie ze had weggenomen. In de tuin van zijn moeder, een klein stukje van de bleek af, werd een roodbonte doek gevonden die niet van hem of zijn gezin was. Die heeft hij vandaag aan het gerecht overhandigd.
Hij zegt tenslotte dat zijn vrouw Grietje Willems op dit moment 'niet al te wel met het hoofd' is en daarom niet goed in staat is naar behoren een verklaring naar waarheid af te leggen. Daarom kan hij de letters op het gestolen goed niet met volledige zekerheid opgeven. Verder weet hij niets. Hij besluit zijn verklaring na voorlezing en ondertekent eigenhandig. Bergum, 15 oktober 1783. Pijtter Jans.

Johanna Jurjens, dienstmeid bij Pijtter Jans in Oostermeer, is naar haar beste weten in haar eenentwintigste of tweeëntwintigste levensjaar. Zij is opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Zij verklaart dat zij afgelopen maandagochtend op de bleek achter Pijtter Jans' huis wasgoed had uitgespreid om te bleken: een hemd van haar broodheer, gemerkt P: J:, twee hemden van zijn zoontjes, één gemerkt I: P: en het andere R: P:, twee grove bedlakens, een tipmuts van pijtter jans' vrouw, gemerkt G: W:, eenzelfde muts van haarzelf en een vrijwel nieuwe blauwe doek die ook van haar was.
Diezelfde middag ontdekten zij tussen twee en drie uur dat alle goederen van de bleek verdwenen waren. Zij weet helemaal niet wie ze heeft gestolen. Niet ver van de bleek werd toen in de tuin van Pijtter Jans' moeder een roodbonte doek gevonden. Die is vandaag aan het gerecht overhandigd. Hij was niet van Pijtter Jans of iemand uit zijn huis.
Johanna zegt tenslotte dat Grietje Willems, de vrouw van pijtter jans, op het moment 'niet al te wel bij haar zinnen' is en daarom volgens haar niet in staat is naar behoren naar waarheid over het voorval te verklaren. Verder weet Johanna niets. Zij besluit na voorlezing en tekent met haar gebruikelijke merk. Bergum, 15 oktober 1783. Bij het kruis staat dat dit het eigenhandig geplaatste merk van Johanna Jurjens is.
De verklaringen zijn afgelegd voor de mederechter en secretaris. Bergum, 15 oktober 1783. Handtekeningen: Rinsonides en J Sminia. In de marge staat: rescriptie als hiervoor.
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Bekijk het overzicht van Oostermeer





Informatieboek 4, bladen 59, 60, 61.
Datering in de bron: Afgelopen maandag, 's middags tussen 2 en 3 uur vermist; verklaringen/attestatie 15 oktober 1783.
Namen en woorden met [?] zijn onzeker gelezen. ... geeft een onderbreking of een niet betrouwbaar leesbare passage aan.
Twee verklaringen en attestatie met ‘Rescriptie als Voren’; afgesloten. Grietje wordt door beide getuigen als op dat moment niet in staat tot getuigen beschreven; eigen verklaring ontbreekt, geen diagnose gesteld.
Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.