Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Oostermeer 1785: Een schaap uit het verdwenen

Alle verhalen en verklaringen uit Oostermeer

Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over een schaap uit het verdwenen.

Dagelijks leven in Friesland rond 1750.
Dagelijks leven in Friesland rond 1750.

Verklaringen en stukken: 1785: Een schaap uit het luttikhuis verdwenen

Deze inlichtingen zijn opgenomen in aanwezigheid van Focke Ypeij, van Tietjerksteradeel en in deze zaak, op verzoek van de .

Pijtten Alles, in Oostermeer, in zijn dertigste levensjaar, was opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat zijn knecht Sijt Oebles hem op de ochtend van 25 februari had meegedeeld dat één van de zeven schapen ontbrak die in zijn , buiten de schuur, werden gevoerd. Het ging om een wit schaap. Het buikvlees daarvan lag in een hok waar een had gelegen.

Werk op het boerenland rond 1770.
Werk op het boerenland rond 1770.

Hij ging met die knecht naar het luttikhuis en vond het buikvlees in het hok. De huid met de kop ontbrak. Naar zijn vermoeden, op grond van het uiterlijk van het vlees, was het schaap de vorige nacht in het luttikhuis geslacht. Hij wist niet wie dat had gedaan. Meer wist hij niet. Hij sloot na voorlezing af en ondertekende eigenhandig te Bergum op 1 maart 1785, als Pijtten Alles.

Sijt Oebles, knecht bij Pijtten Alles, huisman in Oostermeer, in zijn achttiende levensjaar, was opgeroepen en ondervraagd. Hij verklaarde dat hij op de ochtend van 25 februari van dit jaar naar het luttikhuis ging, dat buiten de schuur van zijn werkgever stond. Van de zeven schapen die daar werden gevoerd, miste hij een wit schaap. Het buikvlees lag in een hok waar een barg had gelegen. Het vlees zag er volgens hem zo uit dat het schaap de vorige nacht in het genoemde luttikhuis was geslacht. Zodra hij het ontdekte, vertelde hij het rechtstreeks aan zijn werkgever. Die ging met hem mee naar het luttikhuis en vond daar het buikvlees liggen. Nergens konden ze de huid en kop van het geslachte schaap vinden. Daarom concludeerden ze dat het vermiste was gestolen. Hij had geen vermoeden wie dit had gedaan en kon verder niets over het voorval vertellen. Na voorlezing sloot hij zijn verklaring af en zette zijn gebruikelijke te Bergum op 1 maart 1785. Bij het staat dat het Sijt Oebles' eigen merk is.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Oostermeer

Afbeeldingen bij het dagelijks leven

Moeilijke woorden
huisman
In deze stukken doorgaans een boer of landbouwer.
fiscaal
Ambtenaar die strafzaken onderzocht en namens het gezag optrad.
luttikhuis
Klein bijgebouw; de precieze functie hangt van de betreffende passage af.

Meer verhalen

Bekijk het overzicht van Oostermeer

Dagelijks leven

Dorpsleven in Friesland rond 1790.
Dorpsleven in Friesland rond 1790.
Vissers bij Oostermeer rond 1790.
Vissers bij Oostermeer rond 1790.
Gevangenis rond 1780.
Gevangenis rond 1780.
Een kerkinterieur rond 1797.
Een kerkinterieur rond 1797.
Verhoor rond 1780.
Verhoor rond 1780.

Bron: IB4-D035

Informatieboek 4, bladen 95, 96.

Datering in de bron: ontdekt 25 februari 1785; verklaringen 1 maart te Bergum.

beide verklaringen gesloten; gezamenlijk attestatieblok op 96 met de volgende verklaring. Geen verdachte of afloop. Sijt doet de eerste ontdekking en waarschuwt zijn werkgever. Beiden zien daarna het buikvlees in het hok en kunnen huid en kop niet vinden. Hun uitspraak over slacht in de voorafgaande nacht berust op het uiterlijk van het vlees; geen van beiden zegt de slacht te hebben gezien. Geen duidelijke inhoudelijke tegenspraak.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw