Paesens-Moddergat in de 19de eeuw
Moddergat groeide in de eerste helft van de 19de eeuw snel. In 1846 werden er 75 huizen geteld. Veel bewoners leefden van de visserij. De kleine huizen stonden dicht bij elkaar aan de voet van de zeedijk.
Visserij rond 1890.
Wonen in een vissershuis
Een huis kon één of twee kamers hebben, met bedsteden tegen de wand. Het huis De Aek werd in 1803 op een klein perceel gebouwd. Een koopakte noemt daarvoor een prijs van 197 gulden en 10 stuivers. In 1816 werd het huis al dubbel bewoond.
De bewonersgeschiedenis van vissershuis De Aek
Netten, aas en varen zonder haven
De vissers hadden geen grote beschutte zeehaven bij het dorp. Schepen lagen op een ankerplaats voor de kust en moesten via het wad naar open water. Voor een tocht werden lijnen en netten nagekeken, haken van aas voorzien en voedsel en materiaal aan boord gebracht. Aan wal hielpen vrouwen en kinderen met het voorbereiden en herstellen van vistuig.
Visserij rond 1890.
1861 en 1878: molen en reddingsboothuis
Molen De Hond werd in 1861 gebouwd als koren- en pelmolen. In 1878 kwam er een stenen reddingsboothuis. De reddingsdienst hoorde bij een kust waar strandingen en zware stormen een voortdurend risico vormden.
5 en 6 maart 1883: 83 vissers keren niet terug
Na een lange winter voer de vloot uit naar de visgronden. Er vertrokken 22 schepen met in totaal 109 vissers. Het weer verslechterde snel en een zware noordwesterstorm trof de vloot. Zeventien schepen gingen verloren. Slechts vijf schepen keerden terug; 83 mannen en jongens verdronken.
Aan de dijk wachtten vrouwen en kinderen op schepen die niet meer kwamen. Wrakhout en herkenbare goederen die aanspoelden maakten in de dagen daarna duidelijk welke schepen verloren waren. Een jaar later ontvingen 61 weduwen en 140 wezen steun uit het rampenfonds.
Gerben Basteleur vertelt uitvoerig over de storm en zijn redding
Weduwen, wezen, schulden en uitkeringen na de ramp
Een werkelijk vissershuis en zijn bewoners vanaf 1803
Keuken rond 1800.
Wat is nog zichtbaar?
- De vissershuizen van De Oere en De Kamp.
- Museum ’t Fiskershúske, met een huis uit 1794.
- Molen De Hond uit 1861.
- Het reddingsboothuis uit 1878.
- Het monument voor de 83 omgekomen vissers op de zeedijk.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.