Sijbrandaburen in de 17de eeuw
In de 17de eeuw bleef Sijbrandaburen vooral een dorp van boerderijen en land. Boeren gebruikten grote stukken gras- en hooiland. De kerk, pastorie en school hadden ieder hun eigen grond en inkomsten.
Schoolmeesters bleven lang in het dorp
Rond 1655 werkte Reijner Jans waarschijnlijk in Sijbrandaburen als schoolmeester. In 1680 wordt Claas Foppes er rechtstreeks als meester genoemd. Hij bleef er nog jarenlang schooldienaar. De functie was meer dan lesgeven: een schoolmeester kon ook kerkelijke en bestuurlijke taken hebben.
Boerenerf rond 1650.
1669: de boedel op Broersmasate
Na de dood van Hessel Reins werd in 1669 in Sijbrandaburen de boedel beschreven van Hessel en Aet Foppes. Zij hadden op Broersmasate gewoond. Tot het onroerend goed hoorde een sate - een boerderij met land - van 50 pondematen. In de akte worden ook hun kinderen en de voogden over minderjarige kleinkinderen genoemd.
Dezelfde familie had ook schulden en vorderingen. Een oudere vermelding noemt dat Hessel en Aet 700 goudgulden leenden. Zulke akten maken duidelijk dat een groot boerenbedrijf niet alleen uit land en vee bestond, maar ook uit leningen, erfenissen en familieafspraken.
1689: de oude kerktoren verdween
Een later opgetekende dorpsgeschiedenis vermeldt dat de oude zadeldaktoren in 1689 werd afgebroken. Bij een grote herstelbeurt kreeg de kerk een koepel. De 16de-eeuwse klok bleef behouden.
1698: wie bezat het land?
Het stemkohier van 1698 noemt per boerderij wie eigenaar en gebruiker waren. Zo telde stem 3 in Sijbrandaburen 51 pondematen. Daarvan waren 11 pondematen eigendom van de patroon van de kerk en 40 pondematen van Grytie Folperts. Trijntie Jentjes en Pybe Douwes gebruikten de boerderij.
Bij stem 9 was de pastorie eigenaar en Ids Jans de gebruiker. Zulke registers maken zichtbaar dat kerkelijke instellingen niet alleen rond de kerk bezit hadden, maar ook landbouwgrond verhuurden.
Wat is nog zichtbaar?
- De terp en de kerkplaats bleven het herkenbare middelpunt van het dorp.
- De oude vaart en de lange lijnen van wegen en landpercelen passen bij het agrarische landschap dat in de 17de-eeuwse registers wordt beschreven.
- De klok van 1540 bleef ook in deze eeuw in gebruik.
Sijbrandaburen door de eeuwen heen
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.