Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Wijns 1805 - Een verdwenen uit het klaverland aan de Ee

Historische getuigenverklaring uit 1805, vastgelegd op oktober 1805.

Het schaap van de weduwe Pot

Albert Pijters woonde en werkte als boer bij de weduwe van Albert Clases Pot in Wijns. Hij was in zijn vierentwintigste levensjaar. Tussen 12 en 13 oktober 1805 raakte de weduwe een Fries schaap kwijt uit haar land aan de Dokkumer Ee onder Oudkerk.

Het was een ooi die een merkteken in het rechteroor had: uit dat oor was een klein stukje gesneden. Boven de staart, op het achterlijf, had het dier een plek met teer. Dat waren de herkenningsmerken waarmee Albert het verdwenen schaap kon beschrijven.

Werk op het land rond 1800.
Werk op het land rond 1800.

Het hek zat nog dicht

De ooi had samen met nog een wit schaap in een klaverstuk aan de Ee gelopen. De avond tevoren was het dier daar nog aanwezig. Het hek van het weiland was toen goed afgesloten.

Toen Albert op 13 oktober ontdekte dat de ooi weg was, zat het hek nog steeds dicht. Hij wist daardoor niet hoe iemand het schaap uit het land had gekregen.

Een brug in een Fries veenlandschap rond 1800.
Een brug in een Fries veenlandschap rond 1800.

Bloed in de noordwesthoek

Albert onderzocht het land. In de noordwesthoek zag hij een kleine hoeveelheid bloed liggen. Hij vermoedde dat het verdwenen schaap daar was geslacht. Hij had het slachten zelf niet gezien en kon niet zeggen wie het dier had meegenomen.

Albert liet zijn verklaring in Bergum voorlezen en ondertekende haar in oktober 1805 met zijn naam.

Andere verklaringen en verhalen

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare gegevens. Ze geven niet noodzakelijk de precieze personen, huizen of voorwerpen uit dit verhaal weer.

Kaart van Wijns en omgeving

Andere verklaringen uit de omgeving

Dagelijks leven

Afbeeldingen

Werk op het boerenland rond 1770.
Werk op het boerenland rond 1770.
Een gerechtelijk verhoor rond 1810.
Een gerechtelijk verhoor rond 1810.
Een woning rond 1800.
Een woning rond 1800.
Een kerkinterieur rond 1797.
Een kerkinterieur rond 1797.
Dorpsleven rond 1790.
Dorpsleven rond 1790.

Bronnen en verantwoording

Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 5, EA-19-D07, scans 405, 406. 1 afzonderlijke verklaring.

  • De precieze vorm van het ingesneden oormerk is onzeker; zeker zijn het rechteroor en de teerplek boven de staart.
  • Albert zag zelf bloed in de noordwesthoek. Het slachten ter plekke was zijn vermoeden, niet een waargenomen handeling.
  • De dag van ondertekening is vermoedelijk 21 oktober, maar op de scan niet volledig zeker leesbaar.
  • Dit is een afzonderlijke zaak. Er is geen bewijs dat de ooi verband houdt met het verdwenen schaap van Sijmen Mintjes uit Suameer later die maand.
  • Informatieboek 5, EA-19-D07, scans 405-406; verklaring Albert Pijters.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Plaatsen in de omgeving in de 19de eeuw

    Bataafse en Franse tijd