Wijns 1806 - Een wit schapenvel wisselt van eigenaar

Twee getuigenverklaringen en een verhoor uit 1806, vastgelegd door het gerecht van Tietjerksteradeel.

Dirk koopt een vel bij de waag

Dirk Jacobs was een ongehuwde slager uit Wijns en in zijn twintigste levensjaar. Op 25 januari 1806 kocht hij bij de waag in Leeuwarden een wit schapenvel van Alle Ages. Volgens Dirk was Alle een vrijgezel die in Wijns woonde. Dirk betaalde twee gulden en vijftien stuivers. Aan de onderkant van het rechteroor was een klein stukje uitgesneden. Dat was het herkenningsmerk van het vel.

Dirk droeg het vel naar zijn vleeshok op de velmarkt. Hij wilde het daar weer verkopen en hing het op. Kort daarop kwam slager Adam Jochims langs. Dirk omschreef hem als slager aan het Vliet buiten Leeuwarden. Adam bekeek het vel, herkende het als zijn eigendom en nam het mee.

Adam vertelde dat hij het schapenvel in de nacht bij de slager Sijmon Minties onder Suameer had gekocht, in Sijmons eigen huis. Sijmon had hem toegezegd het op 25 januari naar Leeuwarden te sturen, samen met andere goederen. Adam had iemand naar een vleeshok gestuurd om het vel te halen, maar die had het daar niet gevonden.

Dirk spreekt Alle Ages aan

Dirk liet Alle Ages bij zich komen. Op de dag vóór hun verhoor ontmoetten zij elkaar in Leeuwarden. Dirk vroeg waar Alle het witte vel vandaan had dat hij op 25 januari had gekocht.

Volgens Dirk antwoordde Alle dat hij het van een klein mannetje had gekocht. Dirk vertelde hem dat Adam Jochims het vel als het zijne had herkend. Hij zei bovendien dat hij vermoedde dat Alle het vel had gestolen. Alle hield vol dat hij het gekocht had. Hij vertelde Dirk dat hij de man van wie hij het had gekocht goed kende en het betaalde geld wilde teruggeven.

Dirk kreeg de twee gulden en vijftien stuivers onmiddellijk van Alle terug. Bij de rechter moest Dirk nogmaals vertellen hoe hij aan het vel was gekomen, hoe Adam het had herkend en wat Alle daarover had gezegd.

Sijmon herkent het oormerk

Sijmon Minties, in zijn vijfendertigste levensjaar en meester-slager onder Suameer, verklaarde dat hij het witte schapenvel op 23 januari bij hem thuis aan Adam Jochims had verkocht. Sijmon noemde Adam een slager uit Burdaard. Ook Sijmon noemde het kleine stukje dat onder uit het rechteroor was gesneden.

Sijmon had het vel op 25 januari naar Adam in Leeuwarden verzonden, samen met vlees. Toen het hem in aanwezigheid van commissaris J.B. Douma werd getoond, herkende hij het als het vel dat hij aan Adam had verkocht. Sijmon ondertekende zijn verklaring op 2 februari in Bergum.

Alle wordt zelf verhoord

Alle Ages woonde in Bergum en was in zijn negentiende levensjaar. Hij erkende dat hij op 25 januari bij de slachtbank van Dirk Jacobs op de vleesmarkt in Leeuwarden het witte schapenvel aan hem had verkocht voor twee gulden en vijftien stuivers.

Alle verklaarde dat hij het vel diezelfde dag voor hetzelfde bedrag van een klein mannetje had gekocht. Hij wist de naam van die man niet, maar dacht hem te zullen herkennen als hij hem opnieuw zag. Nadat Dirk hem over de aanspraak van de andere slager had gesproken, had Alle meteen de volledige koopsom teruggegeven.

Alle verwachtte dat de onbekende verkoper hem op zijn beurt het geld zou terugbetalen als hij hem weer tegenkwam. Commissaris J.B. Douma liet Alle het in bewaring gehouden schapenvel bekijken. Alle zei dat het leek op het vel dat hij aan Dirk had verkocht. Hij verklaarde niet dat hij het dier of het vel zelf had gestolen.

Na het voorlezen van zijn verhoor zette Alle geen handtekening maar een kruis als handmerk. Zijn woorden werden op 2 februari 1806 in Bergum opgeschreven.

Andere verklaringen en verhalen

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare gegevens. Ze geven niet noodzakelijk de precieze personen, huizen of voorwerpen uit dit verhaal weer.