Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Hardegarijp 1796: Boter, eieren en rapen uit een schip

Alle verhalen en verklaringen uit Hardegarijp

Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over boter, eieren en rapen uit een schip.

Bakkerij rond 1800.
Bakkerij rond 1800.

Verklaringen en stukken: 1796: Boter, eieren en rapen uit een schip

Nieuwe informatie opgenomen door Gerrit Reitsma, president van het gemeentebestuur van Tietjerksteradeel, als , op verzoek van de , rechterlijk ambtenaar van dit rechtsgebied, om te dienen waar nodig.

Gerben Reimpes, veerschipper in Hardegarijp, in zijn 31e levensjaar, werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat hij afgelopen vrijdagavond om ongeveer negen uur nog bij het schip was geweest. Nadat hij er nog wat goederen in had gebracht, had hij de deurtjes met een hangslot gesloten. Toen had hij niet gemerkt dat er iets ontbrak.

Kort na middernacht kwam hij opnieuw in het schip. Hij zag dat het slot van de deurtjes weg was en dat de deurtjes openstonden. Uit het schip ontbraken tweeënzestig en een halve bol boter. De boterladen waarin de boter had gestaan, waren nog in het schip. Verder ontbraken twee mandjes en een lade met eieren, die samen ongeveer vier.

In de twee mandjes en lade hadden ongeveer vier snees eieren gezeten. Verder ontbrak een zak met ongeveer een "fijntje" rapen. Volgens Cornelis Tijses, de eigenaar van de zak, waren de letters K.T. erop genaaid met bruin stopgaren. Uit een mandje met 48 korte fijne pijpen ontbraken er 41.

Gerben heeft niet kunnen ontdekken dat er nog meer is gestolen. Hij weet ook niet wie deze diefstal heeft gepleegd: hij heeft niemand waargenomen en kan niemand verdenken. Na voorlezing beëindigde hij zijn verklaring en ondertekende eigenhandig. Bergum, 18 januari 1796. Handtekening: Gerben Reimpes.

Kuiperij rond 1795.
Kuiperij rond 1795.

Ale Jans, veerschipper in Hardegarijp, in zijn 36e levensjaar, werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat hij in de afgelopen vrijdagnacht, tussen de vijftiende en zestiende van deze maand, omstreeks één uur naar het schip kwam. Hij had van zijn makker Gerben Reimpes al gehoord dat het schip open was en er goederen ontbraken. Hij stak de lamp aan en zag dat alle bollen boter uit de laden ontbraken: 62½ bollen boter. Verder waren twee mandjes en een kleine lade met eieren weg, samen ongeveer vier snees; ook een zak met ongeveer een "fijntje" rapen. Volgens Cornelis Tijses was deze zak gemerkt.

De letters K.T. waren met bruin stopgaren op de zak genaaid. Ten slotte ontbraken nog 41 korte pijpen uit een mand waarin er 48 hadden gezeten. Ale weet niet dat er nog meer ontbreekt. Hij kan niemand verdenken van deze diefstal en verklaart niets gehoord of gezien te hebben.

Na voorlezing beëindigde hij zijn verklaring en ondertekende eigenhandig. Bergum, 18 januari 1796. Handtekening: Ali Jans.

In de marge: beschikking. De dader of daders moeten, zodra zij bekend worden, worden aangehouden. Hun bekentenis moet worden afgenomen; daarna staat "die aan 't Hof"... De dader of daders moeten naar het afgebroken worden overgebracht.

Aldus verklaard voor ons, commissaris en secretaris. Bergum, 18 januari 1796. Ondertekend door G. Reitsma en H. B. Sminia.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Hardegarijp

Afbeeldingen bij het dagelijks leven

Moeilijke woorden
fiscaal
Ambtenaar die strafzaken onderzocht en namens het gezag optrad.

Meer verhalen

Bekijk het overzicht van Hardegarijp

Dagelijks leven

Dagelijks leven in Friesland rond 1800.
Dagelijks leven in Friesland rond 1800.
Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Dagelijks leven in Friesland rond 1800.
Dagelijks leven in Friesland rond 1800.
Werk aan een houten schip.
Werk aan een houten schip.
Kaasbereiding rond 1770.
Kaasbereiding rond 1770.

Bron: IB4-D133

Informatieboek 4, bladen 454, 455, 456.

Datering in de bron: 18 januari 1796; diefstal nacht vrijdag 15–16 januari; controles circa 21.00 en 01.00 uur.

Namen en woorden met [?] zijn onzeker gelezen. ... geeft een onderbreking of een niet betrouwbaar leesbare passage aan.

Tekstueel afgesloten op 456 met IB4-S73 en 18 januari. Beschikking is voorwaardelijk, geen later arrest/resultaat geleverd.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

Meer over het dagelijks leven

Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw

Bataafse en Franse tijd