Het verhaal van Syuerd Jans

In maart 1601 werd iemand met de naam Lou Murcks zwaar verwond op het kerkhof van het dorp Nieuwland. De dader is Syuerd Jans, een broer van zijn tweede vrouw Rinck Jans.

Ik vermoed dat Lou en Syuerd Jans elkaar al kenden en dat het slachtoffer op het kerkhof Lou Mirks (Murcks) is uit het dorp Oppenhuizen. Dezelfde Lou Mirks zal later met Rinck Jans, de zuster van Sjoerd Jans, trouwen.

Syuerd Jans was afkomstig uit het dorp Nieuwland bij Bolsward. In november 1601 had hij een aantal ernstige misdaden gepleegd: hij had zijn moeder bestolen, was betrokken bij wat wordt omschreven als "verdergaande ontucht," en had zich schuldig gemaakt aan dronkenschap en gokken.

Dankzij tussenkomst van zijn naaste familie en zijn belofte om zijn leven te beteren, werd Syuerd op 24 november 1601 uit de gevangenis vrijgelaten.

Echter Syuerd kon zich niet beheersen. In maart 1603 bracht hij dus Lou Murcks een zware verwonding toe op het kerkhof in het dorp Nyland. Later, in een herberg in Bolsward, verwondde hij Sytse in de borst. Ook verwondde hij in 1603 zijn zwager Jouke Pieters door hem in het hoofd te schieten met een karabijn.

Een vechtpartij in een herberg in Boazum, waarbij ongelijke wapens werden gebruikt, een naakte ponjaard tegenover een klein mes, leidde tot de dood van Buwe Martens.

Syuerd Jans van Nieuwland werd op 26 januari 1605 onthoofd na een veroordeling wegens tweemaal doodslag.

De terechtstelling van Sjoerd Jans van Nieuwland (1605).