BergumBergum 1797 - Een opengebroken zijvenster en verdwenen kleding
Historische aangifte of getuigenverklaring uit 1797, vastgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel.
Op 6 juli 1797 legde Trijntje Sibes, wonend op de Heidwieke onder Bergum, een verklaring af over de inbraak van de vorige dag. Zij werd gehoord door Johannes Lodema, lid van het gerecht van Tietjerksteradeel.
De verklaring van Trijntje Sibes
Trijntje was de vrouw van Hylke Jacobs en bevond zich volgens de verklaring in haar 43ste levensjaar. Zij werd opgeroepen, ondervraagd en beëdigd.
Zij verklaarde dat op 5 juli 1797 vroeg in de ochtend, tussen twee en zes uur, een ruit van het zijvenster was gebroken. Het venster was op die manier opengebroken. In de akte werd daarbij afzonderlijk omstreeks twee uur 's nachts genoemd.
Toen zij het huis onderzocht, bleek dat de volgende goederen ontbraken:
- Vier paar kousen, waarvan drie paar met strepen en één paar vrouwenkousen.
- Drie rode halsdoeken.
- Ongeveer drieënhalve el linnen.
- Een sergen mannenbroek.
Trijntje kon niet verklaren wie de dader of daders waren.
Haar verklaring werd voorgelezen. Daarna sloot zij haar verklaring af en ondertekende die met haar eigen hand op 6 juli 1797 als "trijntje Sybes". Het gezamenlijke protocol werd bevestigd door commissaris Johannes Lodema en de secretaris.
Over kleding in vroegere eeuwen en het wonen op het platteland zijn afzonderlijke pagina's beschikbaar.
Bij Gosse Hinnes in Bergum verdwenen in 1796 eveneens goederen uit het huis en de bijgebouwen. De verklaringen uit deze jaren dateren uit de Bataafse Republiek in Friesland. Ook Wytske Ouwes deed in september 1797 aangifte van verdwenen kledingonderdelen.
Dit verhaal staat ook in het verhalen uit Bergum in 1796-1799. Andere dorpen komen aan bod in het overzicht van Tietjerksteradeel, 1795-1802.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Kaart van Bergum en omgeving
Bergum en verwante verhalen
Bergum
Bergum in de 18de eeuw
Verhalen uit Bergum
De inbraak bij Gosse Hinnes in 1796
Wytske Ouwes en de gouden knoopjesDagelijks leven
Afbeeldingen
Verantwoording van de tekst
Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.
Meer over het dagelijks leven
Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw
Bronnen
Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 5, EA-3, dossier IB5-EA-3-D03, verklaring IB5-EA-3-V05 (Trijntje Sibes), bladen 40 en 41. Johannes Lodema nam de verklaring op als commissaris op verzoek van de provisionele fiscaal. Diplomatische transcripties en volledige moderne Nederlandse hertalingen uit de aangeleverde bronbewerking.
Verantwoording
De akte is in de derde persoon opgesteld. De vertelvorm is behouden. Trijntjes echtgenoot staat in de transcriptie als Hylke[?] Jacobs en haar woonplek als HeidWieke[?]. De lezingen van de voornaam en plaatsaanduiding zijn niet geheel zeker.
In de tekst staat het tijdvak tussen twee en zes uur 's ochtends. Bij het tijdstip is boven de regel toegevoegd: "omtrent twee uuren des nagts". Beide gegevens zijn behouden; het precieze tijdstip is niet vastgesteld.
De kousen worden in het origineel als vier paar vermeld: drie paar met strepen en een paar voor vrouwen. De ondertekening luidt "trijntje Sybes". De naam van de secretaris is onleesbaar. In de akte wordt geen dader genoemd en geen vonnis vermeld. De afbeeldingen zijn algemene historische illustraties en tonen niet de inbraak.