Eernewoude in de 18de eeuwAlle verhalen en verklaringen uit Garijp
Deze pagina bevat de beschikbare verklaringen en stukken over een matras, sjees, paard en tuig teruggevonden.

Vervolgens: verklaringen opgenomen voor Sybren Rinsonides, mederechter van Tietjerksteradeel, in deze bijgestaan, op verzoek van de fiscale substituut-officier van deze grietenij, om te dienen waar dat behoort.
Jan Michiels, herbergier te Garijp, in zijn 56ste levensjaar, is als getuige opgeroepen en ondervraagd. Hij verklaart dat gisteravond een man naar zijn huis kwam. De beschrijving van diens leeftijd en voorkomen is gedeeltelijk onzeker: "Na een bejaarden in Ouderdom", "Zijn. Rond". Hij droeg een pruik. Jan had onvoldoende op zijn kleding gelet om die goed te kunnen beschrijven. De man had een groen gestreepte buidel met goederen erin.
De man had de hiervoor genoemde zaken, met een grauw matras en een kussen van dezelfde kleur, en daarnaast een roodschimmelruin met een bles; de verbinding in de tekst is onzeker ("Gedist:"). Kort nadat deze persoon in een grauwe rijrok Jans huis had verlaten, kreeg Jan te horen dat het gestolen goederen waren. Jan had vervolgens geprobeerd diezelfde persoon hierover aan te spreken; het precieze werkwoord en een deel van diens reactie zijn onzeker. De man scheen stilletjes op iets te letten, betaalde zijn gelag en vertrok uit Jans huis.
Kort na zijn vertrek kwamen ook twee onbekende mannen bij Jan. Eén zei dat de "buise" van hem was en van hem was gestolen. Toen zij de eerst aangekomen man niet bij Jan vonden, gingen zij eropuit. Bij hun terugkeer lieten zij het genoemde paard, de chaise en het overige tuig in bewaring nemen. Jan gaf daar uitvoering aan en bracht het een en ander op bevel van het gerecht naar Rustenburg te Oostermeer.
Nadat de eerste man Jans huis had verlaten, heeft Jan hem niet meer gezien. Hij weet verder niets over het een en ander te zeggen. Na voorlezing sluit hij zijn verklaring af en ondertekent die te Bergum op 16 juni 1782. De dag is overschreven en blijft daarom onzeker. Handtekening: Jan Michiels.

Jacob Worp Peijma, huisman te Ternaard, ongeveer 36 jaar oud, verschijnt vrijwillig als getuige en wordt ondervraagd. Hij verklaart dat hij hier in het rechthuis zijn roodschimmelruin met een bles, heeft aangetroffen. Gisteren had hij het paard vermist uit het land bij de bleek aan de Vrouwepoort te Leeuwarden. Hij weet niet wie het paard heeft meegenomen en weet verder niets over deze zaak. Na voorlezing ondertekent hij zijn verklaring te Bergum op 16 juni 1782. In de handtekening staat de naam als "Jakob Worp Peima".
Tjerk Jacobs, huisman te Tzum, ongeveer 40 jaar oud, is verschenen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaart dat hij gisteravond hier in het rechthuis een groen gestreepte buidel met goederen, een grauw matras en een kussen van dezelfde kleur, een chaise en een opgetuigd paard heeft gevonden. Hij herkent deze zaken als de zijne, behalve het brood, de "Steel" en de "Zeijtor".
Het genoemde was hem gisteren ontstolen uit de stalling van de bleek buiten de Vrouwenpoort te Leeuwarden. Nadat hij informatie had gekregen, had hij de zaken bij Jan Michiels, herbergier te Garijp, gevonden. Daar had hij ze door de dorpsfunctionaris - diens titel is niet betrouwbaar leesbaar - in bewaring laten nemen. In de marge is "gisteren avond" toegevoegd.
Daarvoor had hij in een huisje bij de herberg van Oostermeer een beschonken man gevonden: Gerrijt Wijttes, meester breider te Welsrijp. Op sterk aandringen van Tjerk bekende die vrijwel volmondig dat hij kort tevoren met Tjerks paard paard en tuig naar de herberg te Oostermeer was gekomen. De tussenzin luidt dat het paard aan een ander toebehoorde; deze verbinding is onzeker en wordt niet opgelost door er een eigendomsverhaal bij te verzinnen.
Tjerk en Gerrijt Wijttes gingen na dat gesprek uiteen. Tjerk weet niet waar Wijttes zich vervolgens heeft begeven. Hij weet verder niets over deze zaak. Na voorlezing sluit hij af en ondertekent te Bergum op 16 juni 1782. Handtekening: Tjerk Jacobs.
De verklaringen zijn aldus afgelegd voor de mederechter en de beëdigde secretaris te Bergum op 16 juni 1782. Ondertekend: Rinsonides en C. Wilhelmius. Er staat hier geen uitspraak of veroordeling.
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Informatieboek 4, bladen 21, 22, 23, 24, 25.
Datering in de bron: Verklaringen Jan/Jacob 16[?] juni 1782, overschreven; Tjerk en attestatie 16 juni. “Gisteren”, gisteravond en vorige nacht in verklaringen.
Namen en woorden met [?] zijn onzeker gelezen. ... geeft een onderbreking of een niet betrouwbaar leesbare passage aan.
Eigen kop, drie verklaringen en gezamenlijke attestatie aanwezig; als informatie afgesloten. Onzekere tussenwoorden verhinderen een volledige eigendomsreconstructie.
Bekijk het overzicht van Garijp





Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.