Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Rijperkerk 1808 - Een ketel, bedkussen en proviand uit het schip

Jacob Uilkes beschrijft wat uit zijn opengebroken vooronder is verdwenen.

Een houten scheepsinterieur.
Een houten scheepsinterieur.

Jacob Uilkes

Jacob Uilkes, schuitschipper, naar zijn beste weten 44 jaar oud en wonend te Rijperkerk, was opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat hij afgelopen zaterdagavond, de 2de, met zijn schip te Rijperkerk op het Nieuwland was aangekomen. Hij liet het schip daar liggen en ging weg.

Toen hij gisteren, de 4de, omstreeks één uur 's nachts bij zijn schip terugkwam, ontdekte hij dat er goederen ontbraken: een koperen theeketel; een bedkussen met een witte sloop; een stuk spek van drie pond; een half pond tabak; een grote kaas waarvan slechts een klein stukje was afgesneden, van 15 pond; twee stalen vorken; twee grote tinnen lepels; drie theeschoteltjes; een theebak met naar zijn weten twee lood thee; en nog brood.

Alle goederen lagen in het vooronder. Het slot waarmee dat was afgesloten, was afgebroken. Hij kon nog niet zeggen wie de braak en diefstal had gepleegd. Hij sloot zijn verklaring na duidelijke voorlezing en ondertekende te Bergum op 5 april 1808. Jacob Uilkes.

Bakkerij rond 1800.
Bakkerij rond 1800.

Deze getuigenissen staan ook bij de verhalen uit Rijperkerk.

Jacob Uilkes in Rijperkerk, 1808–1809

In april 1808 noemt Jacob Uilkes zich schuitschipper in Rijperkerk, naar zijn beste weten 44 jaar. In augustus 1809 is Jacob Uilkes veenbaas in Rijperkerk en in zijn 46ste levensjaar. Naam, woonplaats en leeftijdsverloop ondersteunen de koppeling; het verschil in beroepsaanduiding blijft vermeld. De echtgenote wordt alleen in de zaak uit 1809 genoemd.

Rijperkerk 1809 - De kast van Jacob Uilkes en Ynske Jans

Rijperkerk 1809 - De kast van Jacob Uilkes en Ynske Jans

Winter 1800.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van de streek

Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Turfwinning rond 1800.
Turfwinning rond 1800.
Een kofschip rond 1800.
Een kofschip rond 1800.
Een vrachtschip op binnenwater, rond 1800.
Een vrachtschip op binnenwater, rond 1800.
Reizen 1800 familie voetreis vaart dorpsweg.
Reizen 1800 familie voetreis vaart dorpsweg.

Dagelijks leven in de 19de eeuw

Omliggende plaatsen in de 19de eeuw

Bergum en omgeving

Bataafse en Franse tijd

Ambtelijke aanhef en protocollen

Verklaringen opgenomen door Jelte van Sminia, baljuw van het vijfde district, als commissaris om te dienen waar dat behoort.

Meer over het dagelijks leven

Plaatsen in de omgeving in de 19de eeuw

Bronnen en verantwoording

Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 6, B6-D033. Datering: 5 april 1808; ontdekt 4 april. Scanbladen 93, 94.

Verantwoording

Enkele woorden en passages zijn niet leesbaar; die konden niet volledig worden weergegeven. De overige details en de uiteenlopende lezingen van de getuigen zijn behouden.

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.