Geschiedenis van Uitwellingerga in de 17de eeuw

Uitwellingerga bleef een langgerekt waterdorp. De huizen en boerderijen lagen langs de vaart en op de betere grond. Daarachter begon vrijwel direct het open weidelandschap.

Boerenerf rond 1700.

Water als hoofdweg

Een verharde weg naar Sneek bestond nog niet. Tussen Uitwellingerga en Oppenhuizen liep naast de vaart een smal pad. Voor vracht en veel personenvervoer was het water de praktische route.

Wasdag rond 1650.

Boeren en pachters

De meeste inwoners leefden van landbouw en veehouderij. Een deel van de boeren bezat de grond zelf, maar veel bedrijven werden gehuurd. In 1640 waren er in Uitwellingerga vier boeren die zelf een aandeel in een stem bezaten.

Beurtvaart rond 1700.

1690: een nieuwe kerk

De huidige hervormde kerk werd in 1690 gebouwd, gedeeltelijk op oudere middeleeuwse fundamenten. Voor een klein dorp moet de nieuwbouw een opvallende gebeurtenis zijn geweest.

Een gedenksteen in de kerk noemt Zeino, het kind van de grietman, als degene die de eerste steen legde. De oude middeleeuwse toren bleef in 1690 nog staan. Pas in 1873 werd die vervangen door de huidige toren.

De kerk uit 1690 is nog herkenbaar in het dorp. Het Rijksmonumentenregister noemt ook de zeventiende-eeuwse preekstoel, het doophek en de herenbank.

Oppenhuizen en Uitwellingerga groeien naar elkaar toe

Na de Reformatie deelden kleine dorpen aanvankelijk predikanten. Vanaf 1697 kunnen veel inwoners van Oppenhuizen en Uitwellingerga gezamenlijk worden gevolgd in het lidmatenregister. Familie, kerk en school verbonden beide dorpen steeds sterker.