In het jaar 1500:
In enkele brieven zien we pogingen van hertog Philips van Bourgondië om de conflicten in Friesland op te lossen.

De brief van de hertog Philips van Bourgondië

In het begin van juli 1500 stuurde hertog Philips van Bourgondië zijn heraut met brieven naar Friesland. Eén brief was gericht aan hertog Hendrick van Saksen in Franeker, en de andere aan de edelen en het gewone volk van Friesland.

In de brieven werd gevraagd om alle geschillen en conflicten aan Johan van Egmond, graaf, en heer Cornelis van Bergen over te dragen, om verdere kwade zaken en bloedvergieten te voorkomen.
De inhoud van hertog Philips' brief staat hieronder:

Kopie van de brief van hertog Philips aan de Friezen

Philips, Aartshertog van Oostenrijk, Hertog van Bourgondië, van Brabant, Graaf van Vlaanderen en Artois, etc.
Lieve bijzondere, aangezien wij altijd wensen dat de geschillen en meningsverschillen tussen onze neef, hertog Hendrick van Saksen, en u met vriendschap worden opgelost, hebben wij onlangs aan u geschreven om deze geschillen in onze handen te leggen, en evenzo aan onze neef van Saksen.

We hebben onze stadhouder van Holland, de graaf van Egmond, opgedragen deze zaak te behandelen en te leiden. Uw antwoord was dat u spoedig een bijeenkomst zou houden met uw vrienden en bondgenoten en dat u voor die bijeenkomst geen ander antwoord kon geven. Wij wensen nog steeds dat de genoemde geschillen worden opgelost en aan ons worden overgedragen.

Wij schrijven nu aan onze neef de graaf van Egmond en heer Cornelis van Bergen, onze oppermaarschalk, om zo spoedig mogelijk in onze plaats naar Enkhuizen of een andere geschikte plek te gaan. Wij verzoeken u dringend om uw afgevaardigden en raadslieden naar de door onze stadhouder en oppermaarschalk aangewezen plek te sturen om onze wensen en bedoelingen in deze zaak verder te begrijpen. Wij hopen ook dat u deze boodschapper met onze brieven, die wij aan onze neef van Saksen schrijven, laat doorreizen.

De brief van Jan van Egmont en Cornelis van Bergen

Jan van Egmont en Cornelis van Bergen stuurden ook brieven, één aan hertog Hendrick in Franeker en een aan de Friezen voor Franeker, met het verzoek om de wensen van hertog Philips op te volgen en een tijd in Enkhuizen af te spreken. Om een duidelijker begrip van deze kwestie te krijgen, volgt hier de kopie van de brieven die heer Johan en heer Cornelis aan de hertog stuurden.

Kopie van de brief van Jan van Egmont en Cornelis van Bergen

Jan van Egmont en Cornelis van Bergen stuurden ook brieven, één aan hertog Hendrick in Franeker en één aan de Friezen voor Franeker, met het verzoek om de wensen van hertog Philips op te volgen en een tijd in Enkhuizen af te spreken. Om een duidelijker begrip van deze kwestie te krijgen, volgt hier de kopie van de brieven die heer Johan en heer Cornelis aan de hertog stuurden.

Hooggeboren vorst, we melden ons aan uw genade, en het is uw wens te weten dat onze heer, de Aartshertog, ons heeft opgedragen naar de stad Enkhuizen of een andere geschikte plek te gaan om te spreken met uw afgevaardigden en die van de Friezen, zoals u kunt zien in de brieven die onze heer aan u schrijft.

Wij schrijven en vragen u namens onze heren, volgens de inhoud van hun brieven, om uw afgevaardigden naar Enkhuizen te sturen op de achtste dag van juli, en om de Friezen die naar Enkhuizen komen voor de bijeenkomst te begeleiden.
Wij vragen u om ons te antwoorden via de bode van deze brief, of zelf op de genoemde dag aanwezig te zijn in Enkhuizen om de bevelen en wensen van onze heer te vervullen.
God de Almachtige zij met u.

Graaf van Egmont, heer van Barum, stadhouder-generaal van Holland, Zeeland en Friesland, en Cornelis, broeder van Bergen etc., oppermaarschalk van onze heer, de Aartshertog.
Egmont. Cornelis van Bergum.

De kroniek van Worp van Thabor

Deze tekst is gebaseerd op het vijfde boek van monnik, kroniekschrijver en tijdgenoot Worp van Thabor. Het boek beslaat de geschiedenis van Friesland van 1499 tot 1523.

Dit is de periode onder het bewind van de Saksische Hertogen en daarna het conflict tussen een groot deel van Friesland, Gelre en de keizer Karel V van Spanje.

Het boek van Worp van Thabor (in modern Nederlands).