Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Meester Albert van Bolsward: vrijlating en bedevaart (1519)

Meester Albert van Bolsward kwam in 1519 vrij op voorwaarde dat hij Friesland verliet, een bedevaart ondernam en op oproep weer voor het gerecht verscheen. Friesland kende oorlog en verdeeldheid. Een religieuze verplichting en een borgtocht werden hier gebruikt om zijn vrijlating te regelen.

De voorwaarden voor meester Albert

Meester Albert van Bolsward was om bepaalde zaken en redenen in gevangenschap van onze grootmachtige heer gekomen. Op voorspraak van goede mensen, geestelijken en wereldlijken, en ook uit genade en barmhartigheid, werd zijn zaak zo geregeld dat hij werd vrijgelaten onder de volgende voorwaarden.

Hij moest binnen acht dagen het land verlaten om de heilige apostel Sint-Jacobus te bezoeken en zijn bedevaart te volbrengen. Tijdens de oorlog en verdeeldheid mocht hij niet naar Friesland terugkeren zonder bijzondere toestemming van de stadhouder.

Militairen rond 1514.
Militairen rond 1514.

Als de stadhouder later iets anders zou vernemen over de zaken waarvoor Albert gevangen had gezeten, dat hem verder kon belasten, moest hij op diens oproep terugkomen en zich aan het recht onderwerpen. Hij mocht niet wegblijven. Dat had hij beloofd en bezworen.

De borgen

Douwe Burmania, meester Tyman Frericks en Gerryt Nammes stonden ervoor borg dat Albert deze voorwaarden zou nakomen.

Militairen rond 1514.
Militairen rond 1514.

Als de borgen werden opgeroepen meester Albert voor te brengen en zij dat niet deden of konden doen, zou de eerste tweehonderd gouden guldens en de andere twee ieder vijftig gouden guldens aan onze grootmachtige heer verbeuren. Die bedragen mochten zonder verder verweer op hen worden verhaald.

De borgen hadden dit weloverwogen, na uitleg van de raadsheren meester Geert Mulaert en Jan Rataller, aanvaard en goedgekeurd. Zij hadden hun woord gegeven, zonder kwade bedoeling.

Dit gebeurde in Leeuwarden op 10 januari 1519. Meester Albert beloofde ook zijn borgen als een goed man schadeloos te houden.

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Bolsward

De huidige omgeving op de kaart.

Verhoor rond 1550.

Verhoor rond 1550.

Rechtspraak rond 1550.

Rechtspraak rond 1550.

Militairen rond 1515.
Militairen rond 1515.
Strijd op de Zuiderzee, rond 1517.
Strijd op de Zuiderzee, rond 1517.
Soldaten op een schip, rond 1520.
Soldaten op een schip, rond 1520.

Dagelijks leven

Bolsward en Friesland rond 1519

Bolsward lag in het gebied waar de Gelderse en Bourgondische partijen om de macht streden. De oorlog werd onderbroken door bestanden. Worp beschrijft onder meer het akkoord dat van maart 1518 tot maart 1519 moest gelden. Deze achtergrond bewijst niet waarom meester Albert gevangen zat.

Bronnen en verantwoording

  • Het voorafgaande registeropschrift begint bij 1518, maar de akte zelf is gedateerd 10 januari 1519. Titel en artikel volgen de expliciete aktedatum. "Burmania" staat als naamcorrectie in de marge, niet als een vierde borg naast Douwe. De akte heeft drie borgen: de eerste voor 200, de andere twee ieder voor 50 gouden guldens. "Te goeden" betekent hier schadeloos houden, niet eren. De oorspronkelijke aanklacht is niet uitgeschreven.
  • Criminele sententies - afschrift van Wopke Eekhoff, blz. 096-097.