Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Garijp 1760: het Nieuwe Testament met zilveren haken

Alle verhalen en verklaringen uit Garijp

Gerk Hindriks mist zijn Nieuwe Testament. Een vrouw uit Veenwouden zou het voor twee schellingen aan een timmerman in Bergum hebben verkocht.

Gerk Hindriks

Gerk Hindriks, wonend te Garijp, in zijn 37ste levensjaar, werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat hij afgelopen zondag merkte dat zijn Nieuwe Testament verdwenen was van zijn kist in de kamer. Het boekje had een Franse band en twee zilveren haken. Hij verdacht Kanke of Jantie Jans, de vrouw van Marten Beernts onder Veenwouden, die de dag ervoor bij hem was geweest. Hij ging meteen naar haar toe. In aanwezigheid van enkele vrouwen, wier namen hij niet wist, bekende zij uiteindelijk dat zij het boekje de vorige dag van de kist had genomen en dezelfde dag voor twee schellingen aan Haije Folkerts te Bergum had verkocht. Gerk bracht grietman Altena daarvan meteen op de hoogte. In aanwezigheid van de fiscaal liet deze Haije Folkerts direct komen. Gerk herkende het als zijn eigendom.

Haije zei dat hij het de vorige dag voor twee schellingen van Kanke had gekocht. Gerk Hindriks wist verder niets en zette na voorlezing zijn eigen merk onder de verklaring, Bergum, 8 januari 1760.

Scheepsbouw rond 1750.

Scheepsbouw rond 1750.

Antje Klases

Antje Klases, de vrouw van Gerk Hendriks te Garijp, in haar 24ste levensjaar, werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Zij verklaarde dat afgelopen zaterdagochtend een vrouw bij haar thuis kwam, die zij meende te kennen als Kanke of Jantie Jans, de vrouw van Marten Beernts onder Veenwouden. Bij het weggaan vroeg die vrouw toestemming; Antje gaf die. De volgende dag merkte zij dat het Nieuwe Testament van haar man verdwenen was van haar kist. Het had een Franse band en zilveren haken. Toen zij bericht kreeg dat Kanke het had weggenomen, ging haar man meteen naar Kanke. Bij thuiskomst zei hij dat Kanke had bekend dat zij het boekje genomen en voor twee schellingen aan Haije Folkerts te Bergum verkocht had.

Antje had niet zelf gezien dat Kanke iets van haar ontvreemdde. Zij herkende het boekje goed als dat van haar man. Bij het boekje stond 'anno 1751'. Zij was uit de kamer. Zij wist verder niets en ondertekende na voorlezing te Bergum op 8 januari 1760 met 'Antje Klaases'.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Haije Folkerts / Haije F: Pruimboom

Haije Folkerts, meester timmerman te Bergum, in zijn 34ste levensjaar, werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij verklaarde dat Kanke of Jantie Jans, de vrouw van Marten Beernts in Veenwouden, op de vijfde van deze maand in de middag bij hem thuis kwam. Het precieze uur kon hij niet bepalen. Zij bood hem het bijgevoegde Nieuwe Testament aan, met Franse band en zilveren haken. Zij zei dat zij het van haar moeder had geërfd en het voor twee schellingen wilde afstaan. Hij betaalde haar twee schellingen voor het boekje. Afgelopen zondagavond had hij het aan grietman Altena overhandigd. Gerk Hindriks uit Garijp had het als zijn eigendom herkend. Haije wist verder niets en ondertekende na voorlezing in Bergum op 8 januari 1760 met 'Haije F: Pruimboom'. De grietman als commissaris en de beëdigde klerk bevestigden de opname op diezelfde datum.

Andere verklaringen

Alle verhalen uit Garijp in de 18de eeuw

Terug naar Garijp in de 18de eeuw

Garijp door de eeuwen heen

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Garijp

Garijp en omgeving

Archief en verwijzingen

Dagelijks leven

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Schoenmakerij rond 1750.

Schoenmakerij rond 1750.

Houtbewerking rond 1750.

Houtbewerking rond 1750.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw

    Verantwoording

    Informatieboek 2, IB2-058. Scans 000190–000192. De verklaringen zijn afzonderlijk gevolgd. Leeshiaten, twijfelachtige lezingen en aansluitende ambtelijke stukken staan in het bijgevoegde controlebestand.