Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Bergum 1810 - De molenzeilen van Tijs Claas achter Huis ter Heide

Tijs Claas laat twee zeilen aan zijn watermolen zitten om het veen droog te malen. De volgende ochtend zijn ze verdwenen.

Een brug in een Fries veenlandschap rond 1800.
Een brug in een Fries veenlandschap rond 1800.

Tijs Claas

Tijs Claas, veenbaas onder Bergum, is in zijn 37ste levensjaar. Hij werd opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Gisterenmorgen, 5 mei, sloeg hij de zeilen aan zijn watermolen in zijn veen achter 't Huis ter Heide onder Bergum, om water uit het veen te malen.

Hij liet de zeilen die avond aan de molen zitten. Toen hij vandaag, 6 mei, uit bed kwam en naar de molen keek, merkte hij dat de zeilen weggenomen waren. Het waren twee molenzeilen. Zijn vrouw had aan de zeilen genaaid om een scheur te herstellen. Aan de zeilen zaten touwen; één daarvan bestond vermoedelijk uit drie stukken.

Hij weet niet wie de diefstal pleegde. Hij sloot na voorlezing en tekende te Bergum op 6 mei 1810: Tijs Klaas.

Scheepvaart rond 1790.
Scheepvaart rond 1790.

Deze getuigenissen staan ook bij de verhalen uit Bergum.

Tijs Claas / Clases onder Bergum, 1807–1810

In december 1807 verklaart Tijs Clases, schuitvaarder onder Bergum, in zijn 34ste levensjaar, over diefstal uit zijn schip onder Hardegarijp. In mei 1810 verklaart Tijs Claas, veenbaas onder Bergum, in zijn 37ste levensjaar, over zijn watermolen achter Huis ter Heide. Naam, woongebied en leeftijd sluiten aan. De beroepen verschillen; een partner of familieband om de identiteit te bevestigen ontbreekt.

Hardegarijp 1807 - Een opengebroken vooronder

Hardegarijp 1807 - Een opengebroken vooronder

Legerpaarden 1800.

Huis ter Heide en de Zomerweg

Andere zaken op dezelfde locatie

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van de streek

Timmerlieden aan het werk rond 1800.
Timmerlieden aan het werk rond 1800.
Werk aan een houten schip.
Werk aan een houten schip.
Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Turfschuit op een Friese vaart, 18de eeuw.
Woningen op de heide rond 1800.
Woningen op de heide rond 1800.
Turfwinning rond 1800.
Turfwinning rond 1800.

Dagelijks leven in de 19de eeuw

Omliggende plaatsen in de 19de eeuw

Bergum en omgeving

Bataafse en Franse tijd

Opname van de verklaringen

Verklaringen opgenomen door Jetze van Sminia, baljuw, met het gerecht van het vijfde district in Friesland, als commissaris.

Afgelegd voor de commissaris en beëdigde klerk te Bergum op 6 mei 1810. Sminia; G.J. Steenstra, beëdigde klerk.

Meer over het dagelijks leven

Bronnen en verantwoording

Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 6, B6-D076. Verklaringen afgelegd op 6 mei 1810 te Bergum; scanbladen 233, 234.

Verantwoording

Enkele woorden en omschrijvingen zijn niet goed leesbaar. De hertaling gebruikt waar mogelijk de voorlopige lezing; niet te reconstrueren bijzonderheden ontbreken.