Suameer 1800 - Sjouke Andries, Lieppe Jans en het gekapte bosje
Suameer 1800 - Twee diefstallen van bijenkorven
Historische aangifte en getuigenverklaringen uit 1800, vastgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel.
In de nacht van 13 op 14 oktober 1800 verdwenen zes korven met bijen uit twee verschillende bijenstallen in Suameer. Beertje Taekes en Anne Folkerts verklaarden ieder over hun eigen korven. Hun beschrijvingen van de kleur, letters en vlieggaten liepen uiteen.
Beertje Taekes - drie witte korven
Beertje gaf de kleur en de drie vlieggaten van iedere korf op.
Beertje Taekes, in haar 50ste levensjaar, was de vrouw van Sjouke Andries, landbouwer in Suameer. Na oproeping, verhoor en beëdiging verklaarde zij dat uit haar bijenstal in de nacht van 13 op 14 oktober 1800 drie bijenkorven, met bijen erin, waren verdwenen.
De drie korven waren geheel wit en ongeverfd. Elke korf had drie vlieggaten, de openingen waardoor de bijen in en uit gingen. Beertje wist niet wie de korven had weggehaald. De verklaring werd in Bergum op 15 oktober voorgelezen; zij tekende met haar naam, Beertje Taekes.
De verklaring werd door het gerecht van Tietjerksteradeel opgenomen en beëdigd. De getuige tekende of zette een kruis zoals in het verslag is vermeld.
Anne Folkerts - een blauwe korf met A.F.
Anne beschreef zijn eigen gemerkte korf en de twee korven zonder letters.
Anne Folkerts woonde eveneens in Suameer. Hij was meerderjarig, ongehuwd en in zijn 33ste levensjaar. Ook hij werd opgeroepen, ondervraagd en beëdigd. In dezelfde nacht, van 13 op 14 oktober, miste hij drie bijenkorven uit zijn eigen bijenstal.
- Eén korf was goed blauw geverfd en droeg de letters A.F. in wit.
- De andere twee korven waren niet van letters voorzien.
Anne kende de dader niet. Zijn verklaring werd hem duidelijk voorgelezen en op 15 oktober 1800 tekende hij in Bergum met zijn eigen naam, Anne Folkerts. Zijn aangifte en die van Beertje blijven twee verschillende vermissingen.
Het proces-verbaal geeft geen uitspraak over wie de goederen of dieren werkelijk heeft weggehaald. De dader wordt in de beschikbare verklaringen niet met zekerheid vastgesteld.
Wat is nog zichtbaar?
- De oude dorpsstructuur en landbouwgronden van Suameer.
- De precieze bijenstallen van Beertje en Anne zijn met deze verklaringen niet aan te wijzen.
Dit verhaal staat ook in het verklaringen uit Suameer. Andere dorpen komen aan bod in het overzicht van Tietjerksteradeel, 1795-1802.
Sjouke Andries in Suameer: hout en bijenkorven
Mogelijk hetzelfde huishouden. In 1800 komt Sjouke Andries in Suameer voor bij een geschil over hout; Beertje Taekes verklaart dat jaar als zijn vrouw over verdwenen bijenkorven. De man uit 1806 heet eveneens Sjouke Andries, is huisman in Suameer en is 70 jaar oud. Naam, dorp en de bijenhouderij passen bij hetzelfde huishouden, maar in de nieuwe verklaring ontbreken een partner en aanvullende familiegegevens. Daarom blijft de aansluiting op 1800 mogelijk. De vermissingen zijn afzonderlijke gebeurtenissen en bewijzen geen gezamenlijke dader.
Anne Folkerts te Suameer
In oktober 1800 is Anne Folkerts ongehuwd, woont in Suameer en is in zijn 33ste levensjaar. In februari 1807 noemt de tekst een ongehuwde schoolmeester en gaarder in Suameer, vermoedelijk in zijn 41ste levensjaar. Naam, plaats en burgerlijke staat passen; het leeftijdsverschil is groter dan de verstreken tijd en het cijfer in 1807 is onzeker. Beroep en leeftijd zijn onvoldoende bevestigd om de identificatie zeker te maken. Beide gebeurtenissen blijven afzonderlijk.
Suameer 1807 - De romp van een zwart schaap blijft achter
Landarbeiders 1800.
Wilt u reageren?
Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze gebeurtenis? Laat het ons weten.
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Kaart van Suameer
Plaatsen in de omgeving
Dagelijks leven
Afbeeldingen
Dagelijks leven in de 19de eeuw
Omliggende plaatsen in de 19de eeuw
Bronnen
Gerecht van Tietjerksteradeel, informatieboek 5, EA-7-D01 (15 oktober 1800), bronbladen 113, 114; 2 afzonderlijke verklaringen. Diplomatische transcripties en moderne hertalingen uit de aangeleverde cumulatieve bronbewerking.
Historische citaten zijn letterlijk overgenomen uit de transcriptie. De originele handgeschreven scans zijn niet opnieuw gelezen.
Verantwoording
- Beertje was in haar 50ste levensjaar, Anne in zijn 33ste; dit zijn niet automatisch voltooide leeftijden van vijftig en drieëndertig.
- Bij Beertje is "ongeverfd" een toevoeging aan de transcriptie; de brontekst vermeldt ook een doorgestreept woord.
- Beide personen tekenden eigenhandig. Er is geen dader of eindvonnis bekend uit deze dossiers.
De afbeeldingen zijn periodegebonden voorstellingen en tonen niet noodzakelijk de beschreven personen of voorvallen.
Verantwoording van de tekst
Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.
Meer over het dagelijks leven
Plaatsen in de omgeving in de 19de eeuw
Bataafse en Franse tijd