Toen en Toen ..
Zoeken Het verhaal van Friesland

Bergum 1768-1769: de bijbel met zilveren haken van Ynse Gjolts

Alle verhalen en verklaringen uit Bergum

Ynse Gjolts was in Bergum en 59 jaar oud. Op zondag 11 december 1768 liet hij zijn bijbel met zilveren haken in zijn liggen.

Ynse Gjolts

Ynse Gjolts, distillateur in Bergum en in zijn negenenvijftigste levensjaar, was opgeroepen, beëdigd en ondervraagd. Hij getuigde dat hij naar beste herinnering op zondag 11 december 1768 zijn bijbel met zilveren haken in zijn stookhuis had laten liggen. Die avond tussen vier en vijf uur was een persoon die gewoonlijk Hendrick Graaf werd genoemd in zijn stookhuis geweest. Deze woonde in Dokkum en bracht hier wekelijks gist aan de getuige en de bakkers.

Nadat Hendrick was vertrokken, merkte Ynse dat de bijbel met het zilver weg was. Omdat die avond verder niemand anders in zijn stookhuis was geweest, vermoedde hij dat Hendrick de bijbel had meegenomen. Op de daaropvolgende dinsdag was hij naar Dokkum.

Hij was naar Dokkum gereisd, had Hendrick Graaf opgezocht en hem over de bijbel aangesproken. Hendrick deed alsof hij nergens van wist. Hij wendde zich tot verschillende en anderen, maar vond geen spoor. In het bijzonder vertelde hij het ook in de herberg van Pope Geerts in Dokkum. Daarna ging hij naar huis.

Herberg rond 1800.

Herberg rond 1800.

Afgelopen zaterdag kreeg hij bericht van Pope Geerts dat het boek bij hem lag en hij het kon ophalen. Afgelopen maandag haalde hij het terug. Pope zei dat twee mannen het boek te koop hadden aangeboden. Hij noemde hen niet bij naam. Omdat Pope wist dat de getuige een dergelijke bijbel miste, had hij die achtergehouden. Verder wist de getuige niets. Hij sloot zijn verklaring na voorlezing en ondertekende. Bergum, 13 januari 1769; Ynse Gjalts. Ambtelijk slot van dezelfde datum; H. W. Altena en G. Wilhelmi.

Ynse Gjolts, nadere verklaring

Ynse Gjolts, distillateur in Bergum en in zijn 59ste levensjaar, was opnieuw opgeroepen en ondervraagd. Hij getuigde dat Hendrik Graaff dronken was toen de bijbel met zilveren haken verdween. Dat was zichtbaar. Hij sprak Hendrik over het boek aan. Hendrik antwoordde "Ja" en sprak over nog een portie jenever van een . De getuige weigerde hem dat te geven. De dronkenschap was niet zo erg dat Hendrik niet wist wat hij zei of deed.

Woning rond 1771.

Woning rond 1771.

Hendrik reisde diezelfde avond naar Dokkum. Volgens zijn mededeling kwam Hendrik daar omstreeks acht uur aan.

De getuige zei verder dat de bijbel met zilveren haken naar zijn mening ongeveer acht waard was. Hij sloot zijn verklaring na voorlezing. Bergum, 20 januari 1769; Ynse Gjalts. Ambtelijk slot van dezelfde datum; H. W. Altena en G. Wilhelmi.

Andere verklaringen

Alle verhalen uit Bergum in de 18de eeuw

Terug naar Bergum in de 18de eeuw

Bergum door de eeuwen heen

Andere zaken op dezelfde locatie

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Heeft u aanvullende informatie, oude foto's of vragen over deze pagina? Laat het ons weten.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.

Kaart van Bergum

Bergum en omgeving

Dagelijks leven

Bergum rond 1790.

Bergum rond 1790.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Bedstede rond 1750.

Woning rond 1750.

Woning rond 1750.

Verantwoording van de tekst

Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.

    Meer over het dagelijks leven

    Plaatsen in de omgeving in de 18de eeuw

    Verwante pagina's

    Verantwoording

    Informatieboek 2, IB2-133. Scans 000427–000432. De verklaringen zijn afzonderlijk gevolgd. Leeshiaten, twijfelachtige lezingen en aansluitende ambtelijke stukken staan in het bijgevoegde controlebestand.