Rijperkerk 1802 - Freerk Sybes volgt de sporen van een wit schaap
Historische aangifte of getuigenverklaring uit 1802, vastgelegd bij het gerecht van Tietjerksteradeel.
Toen Freerk Sybes op 15 december 1802 tussen zes en acht uur in de ochtend naar zijn weide keek, miste hij een wit schaap. Het hek van het land naast zijn huis stond los, hoewel het de avond ervoor nog gesloten was.
Freerk Sybes
Freerk Sybes was een 55-jarige boer onder Rijperkerk. Nadat hij was ondervraagd en beëdigd, verklaarde hij dat hij op 15 december tussen zes en acht uur in de ochtend ontdekte dat een wit schaap ontbrak. Volgens hem was het dier in de nacht van 14 op 15 december weggenomen uit het land naast zijn huis. Op de avond van 14 december was het hek nog goed gesloten geweest. De volgende ochtend stond het los. Freerk had de sporen of voetstappen van het schaap gevolgd tot aan de Zwarteweg. Hij kon niet verklaren wie het schaap had weggenomen. Na duidelijke voorlezing ondertekende hij de verklaring in Bergum op 17 december 1802 met zijn eigen hand. Ondertekend: Freerk Sybes.
Freerk beschreef niet alleen het openstaande hek maar ook de sporen die hij vanaf zijn land tot aan de Zwarteweg volgde. Zijn verklaring bevat geen waarneming van de persoon die het schaap meenam.
Op 17 december 1802 werd zijn verklaring in Bergum voorgelezen en ondertekend. Ook Benjamin Binnerts uit Rijperkerk legde die dag een verklaring over een verdwenen schaap af; de twee aangiften bewijzen op zichzelf geen gezamenlijk gepleegde diefstal.
Wat is nog zichtbaar?
- De Zwarteweg bij Rijperkerk, tot waar Freerk de sporen volgde.
- De precieze weide naast het huis van Freerk Sybes is niet gelokaliseerd.
Freerk Sijbes/Sybes, boer bij Rijperkerk
Waarschijnlijk dezelfde persoon. De boer Freerk is in 1794 ongeveer 45 en in 1802 55 jaar; de opgaven lopen niet exact gelijk maar zijn globaal verenigbaar. In 1795 wordt een Freerk Sijbes als boer te Rijperkerk genoemd; de verklaring van 1801 noemt zijn vrouw Sieuwke Klaas. De voorvallen betreffen paarden, een gesprek onderweg, bedreigingen thuis en een schaap. De gelijknamige veenbaas onder Garijp in 1787 is niet zonder gezinsbewijs toegevoegd.
Andere zaken op dezelfde locatie
Wilt u reageren?
De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.
Kaart van Rijperkerk
Plaatsen in de omgeving
Dagelijks leven
Afbeeldingen
Dagelijks leven in de 19de eeuw
Verantwoording van de tekst
Sommige woorden, namen, bedragen en dateringen zijn niet goed leesbaar. In het verhaal is waar mogelijk de voorlopige lezing uit de bronbewerking gebruikt. Onduidelijke verbindingswoorden zijn weggelaten; onzekere passages zijn niet aangevuld met verzonnen gebeurtenissen.
Meer over het dagelijks leven
Bataafse en Franse tijd
Bronnen
Gerecht Tietjerksteradeel, informatieboek 5, dossier EA-11-D07, bladen 211.
Afzonderlijke verklaringen: Freerk Sybes.
Verantwoording
- De verklaring legt geen verband met andere schaapvermissingen op dezelfde datum, ook al liggen plaats en tijd dicht bij elkaar.
- Alleen sporen tot de Zwarteweg worden genoemd; geen verdere bestemming.
- De bestaande hertaling is in de ik-vorm gezet; het oorspronkelijke stuk is in de derde persoon.
- Gebaseerd op de diplomatische transcripties en bronbewerking; de oorspronkelijke handgeschreven scans zijn niet opnieuw gelezen.