Wirdum in de 17de eeuw

Na de oorlogen van de 16de eeuw bleef Wirdum een agrarisch dorp met opvallend veel adellijke states, grote woonhuizen van voorname families. De grote families waren zichtbaar in het landschap én in de kerk. Tegelijk veranderde het dorp langzaam: oude verdedigbare huizen maakten plaats voor comfortabeler states en de middeleeuwse kerk verloor één van haar twee torens.

Inkwartiering rond 1650.

Juwsma wordt Eysinga (17de eeuw)

Juwsmastate was na de verwoesting van 1515 opnieuw opgebouwd. In 1640 stonden de state en landerijen nog geregistreerd. In 1665 kwam het bezit in handen van de familie Van Eysinga. De naam van die familie bleef later aan het terrein verbonden.

De kerk verliest haar westtoren

Tot in de 17de eeuw had de Martinuskerk twee torens. De oude tufstenen westtoren werd in deze eeuw afgebroken. Een lokale kerkbeschrijving noemt 1688 als jaar van afbraak. De vrijgekomen tufsteen werd verkocht. De zuidtoren bleef staan en bepaalde daarna het silhouet van het dorp.

In de kerk herinnerden grafzerken en herenbanken aan de adellijke bewoners van de omgeving. Een opvallende zerk uit 1616 is gemaakt voor Wytse van Camminga en Rixt van Roorda. Ook de grote zerk voor Julius van Eysinga uit de eerste helft van de 17de eeuw laat zien hoe sterk de elite met de kerk verbonden was.

Een orgel in 1688

In 1688 bouwde Jan Harmens van Berlikum een orgel voor de kerk. Delen daarvan werden later verwerkt in het instrument dat aan het einde van de 18de eeuw door Lambertus van Dam werd gebouwd. Muziek en kerkelijk leven waren dus al vóór Hellema een zichtbaar onderdeel van het dorp.

Leven tussen weilanden en water

Voor de meeste inwoners draaide het leven niet om states maar om land, vee en seizoenswerk. Wirdum was via vaarten verbonden met Leeuwarden en omliggende dorpen. Wegen waren nog minder belangrijk dan later. Producten, mensen en bouwmaterialen konden over water worden vervoerd.

De nabijheid van Leeuwarden bood een markt voor boter, kaas, vlees en andere landbouwproducten. Ook Goutum en Hempens en Teerns lagen in hetzelfde agrarische gebied rond de stad.

Haven rond 1650.

Wirdum door de eeuwen

Geschiedenis van Wirdum

Wirdum 16de eeuw

Wirdum 18de eeuw

Wirdum 19de eeuw

Herbergen en kermis in Wirdum

Wilt u reageren?

Stuur ons een reactie

Kent u een bron, akte, foto of familieverhaal dat bij deze pagina past? Ook oude foto's en vragen zijn welkom.

De meeste afbeeldingen op deze pagina zijn illustratieve historische reconstructies, gemaakt op basis van beschikbare historische informatie.